Waarom ga je gapen als iemand anders gaapt? Dit is het antwoord!

Ooit van echophenomena gehoord?

Als je in de avondspits naar huis rijdt, kun je bijna niet om alle gapende mensen heen. #workinglife En ja: de kans is groot dat jij dat dan ook gaat doen. Ik ben een tijdje in de veronderstelling geweest dat psychopaten de enige mensen zijn die die imitatie-neiging níet krijgen (in de categorie van dingen die je ergens leest en die je altijd bij blijven), maar het blijkt iets anders te liggen. Gapen heeft namelijk te maken met de prikkelbaarheid van je brein. En hoewel we daar nog weinig over weten, kan onderzoek ernaar ook helpen om bepaalde aandoeningen beter te begrijpen.

Voor hun onderzoek bestudeerden wetenschappers van de University of Nottingham 36 mensen die op hun beurt naar gapende mensen keken. Ze vonden dat de neiging om ‘na te gapen’ plaatsvindt in het gedeelte van het brein dat ook verantwoordelijk is voor de motorische functies. Meer specifiek gaat het om de prikkelbaarheid van de primaire motorische cortex. De ‘besmettelijkheid’ van gapen verschilt dus heel erg per persoon. Hoe prikkelbaarder je bent, hoe eerder je de handeling zult imiteren. Ook een grappige (maar niet onverwachte) uitkomst: als je instructies krijgt om niet te gapen, krijg je die neiging juist een beetje meer.

Echophenomena

Die primaire motorische cortex waar we het net over hadden, speelt ook een rol bij het syndroom van Gilles de la Tourette: mensen met ongecontroleerde spierbewegingen en tics. Beide (het nagapen en het syndroom) zijn vormen van ‘echophenomena’, het verschijnsel van het onbewust imiteren van andere personen. Ook epilepsie en autisme zijn daar voorbeelden van.

Zo komt het dus dat inzicht in besmettelijk gapen, tegelijkertijd inzicht kan geven in de werking van die aandoeningen. Maar dat niet alleen, volgens de onderzoekers is die prikkelbaarheid van de primaire motorische cortex ook te beïnvloeden door gebruik te maken van transcranial magnetic stimulation (TMS). Een vermindering van de prikkelbaarheid zou bij het Gilles de la Tourette-syndroom bijvoorbeeld een afname van de tics kunnen betekenen, zegt een onderzoeker Georgina Jackson tegen BBC. Verder onderzoek naar TMS zou misschien zelfs kunnen resulteren in het oplossen of voorkomen van de aandoeningen. En dat dus allemaal door onderzoek naar gapen.

Meer Bedrock

Supplementen: noodzakelijk, nuttig of nergens voor nodig? Een expert legt uit.