Rosa Bertram Psyche Vandaag, 08:00

Leestijd: 4 minuten

Je geluksniveau verhogen in de donkere dagen? Zó doe je dat, volgens geluksexpert Jacco Vingerling

De donkere dagen staan nou niet bepaald bekend als het hoogtepunt van ons geluksniveau. Daar proberen we van alles aan te doen: vroeger opstaan, meer sporten, plannen forceren en goede voornemens volhouden. Maar dat werkt volgens geluksexpert Jacco Vingerling vaak juist averechts. “Het probleem is niet de winter, maar hoe we ermee omgaan”, vertelt hij aan BEDROCK.

Ongeveer drie op de tien Nederlanders heeft jaarlijks last van een winterdip of winterblues. Dat we in de donkere dagen niet de gelukkigste versie van onszelf zijn, is ook te zien aan het fenomeen Blue Monday, dat statistisch gezien de meest deprimerende dag van het jaar is. De feestdagen zijn dan voorbij, je bankrekening daardoor vaak een stuk leger, het is nog steeds rotweer en met je goede voornemens gaat het meestal niet al te best.

‘Januari is geen goede maand voor goede voornemens’

Volgens Vingerling is het niet zo vreemd dat we massaal moeite hebben met het volhouden van goede voornemens. “Goede voornemens mislukken vaak omdat ze te vaag zijn geformuleerd, maar januari is sowieso een moeilijke maand om voornemens vast te houden”, meent hij.

“Dat komt omdat er minder energie beschikbaar is en nieuw gedrag kost juist extra energie. In stressmomenten heeft het brein eerder de neiging om in bekende routines te stappen”, legt de geluksexpert uit.

Het effect van minder daglicht: minder energie

Of je gevoelig bent voor die winterdip tijdens de donkere dagen verschilt overigens aanzienlijk per persoon. Vingerling: “Dat is deels genetisch bepaald. Avondmensen lijden er meer onder dan ochtendmensen. Piekeraars en perfectionisten hebben er meer ook meer last van. Verder hebben slaap, voeding en beweging impact”, vertelt hij.

Volgens de geluksexpert vraagt de winter simpelweg om een ander ritme. Minder daglicht betekent namelijk dat je minder energie beschikbaar hebt. “Ons lichaam draait in de winter op een lager pitje. Wie dat negeert en zichzelf blijft pushen alsof het lente is, put zichzelf langzaam uit”, aldus Vingerling.

Wat helpt wél bij een winterdip

Volgens hem is daglicht vroeg in de ochtend daarom essentieel om je geluksniveau te verbeteren tijdens de winter. “Meteen naar buiten gaan in de ochtend dus. Ook vaste slaap- en wektijden, ook in het weekend en dagelijks dertig minuten beweging met gemiddelde inspanning zijn essentieel om je gelukkiger te voelen.”

Voor je het weet kom je anders terecht in een negatieve spiraal van weinig energie, met alle gevolgen van dien. De geluksexpert legt uit: “Minder energie zorgt ervoor dat je meer de neiging hebt om suikers en vetten te eten dan op momenten dat je je energiek voelt.”

Deze kleine aanpassingen maken een groot verschil in de donkere dagen

Wil je nieuwe gewoontes aanleren? Maak het jezelf dan in elk geval zo makkelijk mogelijk. “Zorg ervoor dat je zoveel mogelijk drempels weghaalt voor het slagen van het nieuwe gewenste gedrag en zorg dat je juist drempels aanbrengt voor het oude gedrag”, tipt Vingerling.

Wil je bijvoorbeeld minder snoepen? Volgens Vingerling wordt de kans van slagen op deze manier het grootst:

• Zorg dat er geen snoep in huis meer aanwezig is of dat het niet binnen handbereik is.
• Leg er een gezonde snack voor in de plaats en zorg je dat je die makkelijk kunt pakken als je zin krijgt in een snack.
• Maak duidelijke afspraken met jezelf. Zeg bijvoorbeeld dat je een stuk fruit gaat eten als je behoefte krijgt aan snoep.
• Een realistisch doel stellen. Als je normaal vier chocoladerepen per week weet, eet dan vanaf nu twee chocoladerepen per week in plaats van dat je jezelf oplegt helemaal niet meer te snoepen.

Nieuw en gezond gedrag aanleren, begint dus met duidelijke en vaak kleine doelen opstellen. ’Gezonder leven’ of ‘meer sporten’ zegt je brein niets concreets. Misschien blijkt dat de donkere dagen niet het beste moment zijn om te beginnen met nieuwe gewoonten.

Volgens Vingerling overwin je de winter door rustiger aan te doen en milder te zijn voor jezelf. Wil je de winter een beetje heelhuids doorkomen, dan wil je het streven naar perfectie dus júíst laten gaan. Dus kruip na je wandeling lekker onder dat dekentje op de bank en geniet van de rust die dit seizoen brengt.

Waarom je in de winter vroeger wil avondeten (en meer tips voor energie tijdens donkere dagen).

Even helemaal tot rust komen? Kijk dan déze series