Dit is ho’oponopono: de oud-Hawaïaanse kunst van vergeven en genezen

Het spijt me. Vergeef me. Dankjewel. Ik hou van je.

Tijn Touber vertelt in zijn boek ‘Heimwee naar het Paradijs’ over ho’oponopono, een oude Hawaïaanse geneeskunst. Hij schrijft over Dr. Ihaleakala Hew Len die met deze schijnbaar simpele methode mensen helpt van een afstand. Er zijn verhalen waarin patiënten op een wonderlijke manier genazen. Zijn verklaring? “Genezing is niets anders dan het wissen van oude patronen, van storende herinneringen. Daarvoor hoef ik geen patiënt te zien. Door me open te stellen voor de informatie en die af te voeren, lossen problemen vanzelf op.”

Oorspronkelijk wordt door veel Polynesische culturen gedacht dat ‘fout gedrag’, woede, schuldgevoel of zonden van onze ouders, oorzaak zijn van problemen en ziektes. Door bepaalde gebeden en rituelen zou dat kunnen worden opgeruimd, en dus worden genezen. Hoʻoponopono is zo’n traditionele methode.

In het Hawaïaanse woordenboek wordt het samengestelde woord gedefinieerd als ‘geestelijke reiniging’. Ook oude Hawaïanen gingen ervan uit dat ziekte ontstaat door de stress die woede, schuld en verdriet oplevert. De methode van ho’oponopono zou die geconditioneerde problemen oplossen, zo familierelaties herstellen maar ook ziektes kunnen genezen. Dit kon door een proces van vragen van vergeving, waarbij de hele familie betrokken was en dat werd geleid door het oudste familielid of een leermeester.

When you forgive, you don’t change the past. You change the future.

Moderne ho’oponopono

Klinkt natuurlijk nogal ongeloofwaardig dat je zo makkelijk ellende kunt oplossen, maar nog steeds wordt de techniek toegepast. Sterker nog: aan het eind van de twintigste eeuw konden rechtbanken in Hawaï zelfs opleggen dat misdadigers traditionele hoʻoponopono met hun familie moesten uitoefenen. Door de jaren heen werd de traditionele leer toegankelijker gemaakt voor de moderne samenleving en tegenwoordig wordt het gezien als een spirituele zelfhulpmethode, die je zelfs individueel kan toepassen.

De meest bekende moderne leraar is Dr. Hew Len, die het boek Zero Limits schreef. Volgens hem is de belangrijkste doelstelling van hoʻoponopono om te komen tot ‘de staat van nul’, waar je geen herinneringen, geen identiteit maar onbegrensde mogelijkheden ervaart. Een beetje wat je volgens het boeddhisme zou kunnen ervaren als je regelmatig mediteert, zeg maar. Om daar te komen moet je volgens Hew Len een constant mantra herhalen: ‘Het spijt me. Vergeef me. Dankjewel. Ik hou van je.’ In die, óf in een andere volgorde.

Het effect van het werk van Dr. Hew Len, die overigens geen echte arts is, wordt geïllustreerd door het verhaal over de zwaar beveiligde psychiatrische instelling van het Hawaï State Hospital. Het was daar heel gevaarlijk. Artsen werden aangevallen, isoleercellen zaten altijd vol en er mocht geen bezoek komen. Vanuit zijn werkruimte in de buurt van het ziekenhuis bekeek Dr. Hew Len de dossiers van de patiënten en paste ho’oponopono toe. Met zijn methode ruimde hij hun problemen op en na drie jaar kon de afdeling worden gesloten. Het was er weer veilig, de patiënten waren weer aanspreekbaar en werkten mee met re-integratieprogramma’s.

Problemen wissen met liefde

Wat Hew Len doet is een soort van ‘intunen’ op de problemen. Hij maakt zich volledig verantwoordelijk voor de ellende en vervolgens drukt hij op een ‘delete-knop’ met behulp van dat mantra. Constant herhaalt hij: ‘het spijt me’, en: ‘ik hou van je’. Door verantwoordelijkheid voor problemen te nemen en vervolgens een staat van volledige zelfliefde te ervaren, zouden deze oplossen.

“Het enige dat ik doe, is honderd procent verantwoordelijkheid nemen voor de schadelijke informatie. Ik stel me er helemaal voor open. Vervolgens zeg ik ‘Het spijt me, vergeef me alsjeblieft.’ Daarna geef ik het terug aan de Bron. Mijn ervaring is dat informatie hierdoor wordt geneutraliseerd en de natuurlijke orde wordt hersteld. Dat is genezing. De informatie wordt als het ware ge-reset en keert terug naar de oorspronkelijke oertoestand, back to zero,” legt hij uit aan Tijn Touber.

Het maakt dus niet uit wat het probleem is: “Het enige dat van belang is, is dat de informatie wordt losgelaten. Alleen de Bron kan helen en alles terugbrengen tot de oorsprong. Om daarmee in contact te komen, moet je zelf blanco zijn. Je moet een zero kunnen zijn. Dat is onze natuurlijke staat: zuiver van hart en helder van geest.”

Zelf toepassen

Hoewel je hier rationeel natuurlijk geen kaas van kunt maken, matcht deze methode ergens wel met Westerse theorieën. We ontdekken hier ook vaker dat stress meer leed veroorzaakt dan we dachten, en meer dan ooit houden we ons bezig met loskoppelen van conditioneringen en het zoeken naar innerlijke rust en zelfliefde. Of je er nu in gelooft of niet, het kan niet veel kwaad om ho’oponopono eens te proberen.

Door een paar eenvoudige zinnetjes te zeggen, maak je volgens de leer contact met het ‘hogere’ en lossen de veroorzakende conditioneringen die je onderbewuste beïnvloeden op.

Allereerst neem je dus volledige verantwoordelijkheid voor álles dat je overkomt. Volgens ho’oponopono trek je alles aan wat je er in je leven gebeurt. Jij bent verantwoordelijk voor wat je denkt en alles wat er binnen je aandachtsveld verschijnt. Of het nu het nieuws is, of een griepje dat je hebt opgelopen. Allemaal jouw schuld. Dat klinkt hard, maar dit is de enige realiteit volgens de oud-Hawaïaanse leer. En jij zou op die manier dus ook in staat zijn om het op te lossen én te veranderen.

Door dit als een mantra te herhalen zou je de veroorzakende schadelijke informatie wissen en daarmee vergeving en dus genezing kunnen creëren. De volgorde van de mantra maakt niet zoveel uit, het gaat erom dat je met zelfliefde aangenomen problemen verzacht en opruimt.

  1. ‘Het spijt me’: als je volledige verantwoordelijkheid hebt genomen voor alles wat je ‘overkomt’, kun je daarvoor ook je excuses aanbieden. Aan jezelf, aan het collectief, aan de wereld, aan het universum. Dat inzien en daarvoor berouw tonen is stap 1. Voel helemaal dat het jouw schuld is en neem het op je.
  2. ‘Vergeef me, alsjeblieft’: als je intens berouw voelt, wil je ook graag vergeven worden. Aan wie je dit vraagt doet er niet toe. Mag aan jezelf, mag aan de wereld of iets dat je God noemt. Als je maar zorgt dat je écht vergeving zoekt.
  3. ‘Dankjewel’: door dankbaar te zijn voor wat je ervaart, de liefde die je voelt en de vergeving die je krijgt, spreek je waardering uit en dat heeft elke situatie die zich aandoet nodig.
  4. ‘Ik hou van je’: geef alleen maar liefde aan jezelf, aan je lichaam, aan je gedachten, aan de mensen om je heen, aan de wereld, aan de situatie waarvoor je zoveel spijt voelt. Want liefde is het enige dat écht kan genezen, volgens ho’oponopono.

Het duurt misschien even voor je met deze mantra je liefdesverdriet, ruzie met je moeder of die ellendige rugpijn kan oplossen, maar volgens Hew Len kan iedereen het leren: “Het is niet moeilijk, je moet alleen boven het gekwetter van je eigen geest uitstijgen. Je moet leren stil te zijn en te luisteren. Hoe stiller je geest is, hoe meer je kunt waarnemen. Hoe meer je kunt waarnemen, hoe meer verantwoordelijkheid je kunt nemen en negatieve informatie wissen,” vertelde hij aan Touber.

Voor wie nu heel hard aan de slag gaat om dat ‘nulpunt’ te bereiken om zichzelf en het leed van de wereld te vergeven: heb geduld! Het lukt zelfs Dr. Hew Len nog niet altijd: “Ik heb mijzelf beloofd dat ik een heel groot ijsje krijg als ik een hele dag doorkom zonder iemand te veroordelen. Het is me nog steeds niet gelukt.”

Meer lezen?

Waarom het belangrijk is om mensen te vergeven (en hoe je dat in 9 stappen doet)