Rosa Bertram Welzijn vandaag, 07:26

Leestijd: 5 minuten

Jongeren hebben óók last van hernia’s: ‘Leer er maar mee leven, zei mijn arts’

‘Een hernia is iets voor oude mensen’, dacht BEDROCK’s Rosa jarenlang. Tot ze eind 20 was en steeds vaker hoorde dat leeftijdsgenoten (of net wat ouder) kampen met een pijnlijke rugklachten: een hernia. En inmiddels moet ze er óók zelf aan geloven. Waarom hebben zoveel jonge mensen last van rugklachten?

Hoeveel mensen in Nederland of wereldwijd precies een hernia hebben, is lastig te zeggen, omdat daar geen precieze cijfers over bekend zijn. Wat wél bekend is, is dat ieder jaar zo’n 11.000 Nederlanders een herniaoperatie ondergaan, maar niet iedereen met een hernia ondergaat een operatie, zoals ikzelf.

En guess what: een hernia komt niet alleen bij ‘oude mensen’ voor, zulke klachten komen juist het vaakst voor bij 25 tot 45-jarigen! Hoe kan het dat we massaal op relatief jonge leeftijd kampen met zulke chronische rugklachten?

Wat is een hernia precies?

Even een opfrisser: wat is een hernia ook alweer? Een hernia is een uitstulping van een tussenwerfelschijf in de rug. Met als gevolg dat de zachte kern door een kleine scheur naar buiten komt en op de zenuw drukt. En je raadt het al: dat zorgt voor fikse, zeurende en constante pijn met uitstralingen, tintelingen en soms zelfs gevoelloosheid in je bil, been of voet. Dat is dus anders dan een zeurende pijn in je onderrug, bij klassieke rugpijn. Bij een hernia zit er eigenlijk een zenuw klem.

Hernia’s komen met meest voor in de onderrug, maar kunnen ook plaatsvinden in de bovenrug of in de nek. Toch komen de meeste hernia’s voor tussen de vierde en vijfde lendenwervel, ofwel L4-L5 genaamd, aldus het HaaglandenUMC. En precies daar zit die van mij ook.

Waarom hebben jongeren last van een hernia?

Maar liefst 2 miljoen mensen in Nederland hebben last van hun rug of nek, blijkt uit cijfers van het RIVM. De oorzaak van een hernia kan enorm verschillen, maar in de meeste gevallen gaat het om simpelweg een aangeboren zwakke tussenwervelschijf. Maar naast genen is óók leefstijl of eigenlijk vooral overbelasting van grote invloed op het ontwikkelen van een hernia.

Zo kan een hernia ontstaan door langdurige of zware belasting van je rug. En nee, dat doe je niet alleen als je als bouwvakker de hele dag in de weer bent met het tillen van zware objecten. Verkeerd zitten, achter een computer of de televisie, hoort daar óók bij. Niet zo gek dat deze generatie, die veelal zittend werk doet achter een computer, vaak last heeft van een hernia. Maar ook: hoe ouder je wordt, hoe meer je lichaam slijt en de kans op een hernia steeds groter wordt. Maar leeftijd is dus niet de enige oorzaak.

‘Mond houden en je moet er maar mee leren leven’

Dat was even slikken om te lezen. Als acht jaar lang heb ik last van mijn onderrug na een ongeluk op de fiets. Na tientallen bezoekjes aan verschillende artsen, fysiotherapeuten en alternatieve artsen leerde ik met de pijn leven en stretch ik me dagelijks een ongeluk.

Maar die zeurende onderin mijn rug werd in de afgelopen jaren steeds erger en pijnlijker. Ik beweeg, stretch, sport veel, doe yoga en ga geregeld naar therapeuten, maar de pijn bleef aanhouden. Uiteindelijk besloot ik een MRI-scan te doen en bracht ik de uitslag naar orthopedisch chirurg Menno Iprenburg. Hij zag het meteen. “Je hebt een hernia, tussen je vierde en vijfde wervel”, zei de arts tegen me, zonder enige twijfel in zijn stem.

Ik baalde aan de ene kant enorm, maar ik was ook opgelucht, omdat ik eindelijk wist waar die verschrikkelijke pijn vandaan komt. “En wat kan ik eraan doen?,” vroeg ik hem, met een ietwat betreurde stem. “Helemaal niks, ermee leren leven. Het is te klein en moeilijk om nu te opereren. Als de pijn over jaren erger wordt, kun je kijken of je het alsnog kunt opereren. Voor nu gewoon accepteren”, adviseerde de ervaren orthopeed me.

Dat was een zware pil om te slikken, maar op de één of andere manier was ik ook opgelucht om eindelijk een verklaring en antwoord te hebben voor en op mijn klachten en wist ik wat me te doen stond. Recht zitten, mijn lichaam sterk houden en gewoon accepteren dat ik af en toe flinke uitstralende pijn heb.

De meeste hernia’s gaan vanzelf weer over

Maar is er gelukkig óók nog goed nieuws. Iprenburg vertelt namelijk dat de meeste hernia’s na zo’n zes maanden vanzelf weer verdwijnen. Volgens hem is het belangrijk te blijven bewegen en eventueel met een kussen tussen de benen te slapen om de heupen zoveel mogelijk te stabiliseren en de pijn te verminderen.

Beweging en de spieren rondom de onderrug, billen en heupen sterk houden is ook belangrijk. “Een goede fysiotherapeut kan je daarmee helpen”, tipt de chirurg.

Better safe than sorry

Misschien zit jij bij de gelukkige 80 procent die heelt van een hernia, en zo niet, dan is het dus een kwestie van goede fysiotherapie zoeken om de pijn zo dragelijk mogelijk te maken. Met de juiste begeleiding, geduld en goede oefeningen kun je van de pijn helen. Blijf je tóch pijn houden? Afhankelijk van waar de hernia zit, is er een operatie mogelijk. Dat kun je bespreken met je arts.

Maar voorkomen is natuurlijk altijd beter dan genezen. Dus recht zitten en goed tillen (vanuit je knieën en niet vanuit een gebogen rug) helpen je daarmee op weg. En draai je je om? Draai dan niet met je rug en wervelkolom, maar draai je lichaam door eerst je voeten te draaien.

Klinkt wat overdreven? Een hernia is pijnlijk, soms blijvend en kan echt een deel van je welzijn weghalen. Geloof mij: better safe than sorry!

Pijn bij zitten? Dit moet je weten over zittend de dag doorbrengen.

Heb je last van aanhoudende pijn? Zo laat je je niet langer beperken