Hooikoorts: hoe werkt het en wat kun je er tegen doen?

Rode ogen, jeukende neus… de pollenellende is weer begonnen

“In april begint de berk te bloeien. Dat is meestal het begin van mijn hooikoortsperiode. Vroeger kon ik dan zo een week lang ziek in bed liggen. Naar buiten gaan was echt geen optie. Ik hoefde het raam maar op een heel klein kiertje te zetten en het voelde al alsof alle pollen door de muren heen mijn kamer in kwamen.” Het is slechts één voorbeeld van Jolijn (24), ervaringsdeskundige als het om hooikoorts gaat. Met haar hebben zo’n twee miljoen Nederlanders last van een graspollen- en/of boompollenallergie.

Hoe kan een ogenschijnlijk onschuldige boom of graspol iemand een week lang ziek in bed krijgen? En wat kun je er tegen doen?

Hooikoorts: een korte inleiding

Van een beetje jeuk in je neus tot het totaalpakket van rode en opgezwollen ogen, eindeloze niesbuien, kriebelhoest, koorts en moeheid: elke hooikoortspatiënt ervaart de klachten op een andere manier. De één is het hele seizoen aan het snotteren, de ander zo af en toe een dag.

Waarom sommige mensen allergisch zijn voor stuifmeel en dus hooikoorts hebben en andere niet, is niet bekend. Wel staat vast dat de antistoffen tegen stuifmeel van iemand met hooikoorts erg heftig reageren zodra de slijmvliezen hiermee in aanraking komen. Doordat er een overdreven afweerreactie van het lichaam optreedt gaan de slijmvliezen zwellen en meer slijm produceren. Al bij de geboorte is de aanleg voor hooikoorts aanwezig. De klachten ontstaan pas na een aantal jaren. Bij de meeste mensen nemen de klachten na verloop van tijd ook weer af, maar wanneer dat gebeurt is niet te voorspellen.

Net als de hoeveelheid en de ernst van de klachten verschillen ook de periodes waarin hooikoortspatiënten last hebben van hun allergie. Bomen beginnen al in februari te bloeien, terwijl grassen vooral vanaf mei voor overlast zorgen.

Reguliere behandeling van hooikoorts

Wie allergisch is voor de berk, hazelaar en/of els zit dus al even in de periode van zakdoekjes, pillen, neusspray en oogdruppels. Of in de periode van lange zoensessies. Want, echt waar, zoenen helpt tegen hooikoorts. Uit Japans onderzoek is gebleken dat histamine, het stofje dat hooikoorts opwekt, wordt verminderd na een half uur zoenen. De onderzoekers ontdekten dat ook mensen met een huidaandoening baat hebben bij een flinke zoensessie. Interessant? We schreven al eerder een artikel over waarom zoenen goed voor je is.

Oké, terug naar hooikoorts. De reguliere behandeling van deze allergie is grofweg te onderscheiden in drie stappen. Saneren, het vermijden van gras- en/of boompollen, is stap één. Omdat pollen door de lucht worden verspreid is het bijna onmogelijk om je hier geheel van af te scheiden, maar de pollenverwachting en het hooikoortsweerbericht helpen je een handje.

Stap twee is symptoombestrijding door middel van medicatie. We hadden het al even over histamine, de belangrijkste veroorzaker van hooikoorts. De medicatie die je kunt krijgen in de vorm van tabletten, oogdruppels en neussprays geven vaak snel en kortdurend verlichting van de klachten door de aanwezigheid van anti-histamines. Hooikoortsmedicijnen zijn verkrijgbaar bij de drogist en de apotheek.

Immunotherapie door een allergoloog is stap drie. Deze stap richt zich op de oorzaak van de allergie. Bij immunotherapie krijgt de patiënt steeds een kleine hoeveelheid van het allergeen (de stof waarvoor de patiënt allergisch is) toegediend. Het immuunsysteem kan op die manier wennen aan de stof, waardoor de allergieklachten op den duur zullen moeten afnemen.

Homeopathische behandeling van hooikoorts

Een homeopaat kijkt naar de individuele symptomen die een patiënt heeft en schrijft op basis daarvan gelijksoortige middelen voor die het lichaam prikkelen tot zelfherstel. Zo zal een hooikoortspatiënt die bijvoorbeeld veel last heeft van traanogen een homeopathisch middel voorgeschreven krijgen dat gemaakt is van ui. Ook wordt er gekeken naar de duur van de klachten, het humeur van de patiënt en erfelijkheid om een persoonlijk behandelplan op te kunnen stellen.

Nadat de klachten zijn afgenomen is het in de homeopathie van belang om alsnog door te gaan met de behandeling. Dit heeft als effect dat de algehele weerbaarheid van de patiënt wordt vergroot en de klachten het volgende seizoen daardoor waarschijnlijk zullen uitblijven.

Tips tegen hooikoorts

Welke behandeling werkt is voor elke hooikoortspatiënt een persoonlijke kwestie. Onderstaande algemene tips zorgen wellicht al voor een beetje verlichting van je klachten.

Medical taping

Bij medical taping wordt kinesiotape aangebracht op een aantal plaatsen op het lichaam, zoals de rug. Zo wordt er via het zenuwstelsel invloed uitgeoefend op het longgebied en de hulpademhalingsspieren. De tape een week lang dragen vlak voor het hooikoortsseizoen kan voldoende zijn om de rest van het seizoen geen klachten meer te hebben. Ook als de klachten al begonnen zijn kan medical taping uitkomst bieden.

Vaseline

Vaseline kan helpen om (een deel van) het stuifmeel buiten je neus te houden. Door een beetje vaseline rondom je neusgaten te smeren blijven de pollendeeltjes plakken en komen ze je neus niet in.

Boek een (strand)vakantie

De heftigheid van je klachten kan erg afhankelijk zijn van de omgeving waarin je je bevindt. Aan de kust komt relatief gezien het minste stuifmeel voor, dus een strandvakantie kan uitkomst bieden. Wil je de kans op klachten écht verlagen tot het minimum, breng dan de zomer door in IJsland.

Houd pollen buiten je huis

Om ervoor te zorgen dat je binnenshuis optimaal beschermd bent tegen stuifmeel is het noodzakelijk om regelmatig te stofzuigen. Ook zijn er speciale horren die meer stuifmeel tegenhouden dan reguliere horren doen. De ochtend is het beste tijdstip om je huis te luchten, dan zitten er namelijk de minste pollen in de lucht.

Niet wrijven!

Gebruik een washandje of oogdruppels om je brandende ogen te kalmeren. Met je handen in je jeukende ogen wrijven voelt misschien héél even als een verlichting, maar hiermee zorg je alleen maar voor een verdere verspreiding van het stuifmeel. En we willen die rond dwarrelende pollen juist een grote HALT toeroepen.

Meer lezen

5 natuurlijke manieren om van je hoofdpijn af te komen.