De wetenschap bewijst: ademhaling kan je stresslevel beïnvloeden

Adem in. Adem uit.

Een fijne ademhalingsmeditatie kan je even helemaal kalmeren. Beoefenaars geloven bovendien dat meditatie en ademhalingstechnieken je lichaam, gevoel, geest – en op den duur zelfs het onbewuste – met elkaar in contact kunnen brengen. Dát adem invloed heeft op emoties en stress en andersom weten we inmiddels wel. Maar hoe precies ontdekten wetenschappers eigenlijk pas recent.

Je lichaam verbindt je emoties en ademhaling automatisch. We merken allemaal dat onze ademhaling versnelt als we nerveus of boos zijn, en automatisch zuchten we om te kalmeren. Niet voor niets focussen yoga en meditatie ook zo op ademhaling. In verschillende tradities komt ademhalingsmeditatie terug: in vipassana, maar ook in tantra staat adem centraal. Rustig ademen kan een anker zijn als er veel gedachten door je heen gaan, maar ademhaling kan ook je gids zijn als je wil ontdekken hoe je je écht voelt.

En je kunt het dus ook omkeren. Door je ademhaling te beïnvloeden kun je rustiger worden of juist, zoals in tantra, meer opgewonden raken. Door lang en diep te ademen kunnen zelfs lang geblokkeerde spanningen en emoties vrijkomen, geloven meditatie-beoefenaars. Ook ademcoach Rob Koning legde ons eerder uit hoe je je emotionele bagage kunt loslaten als je je volledige ademcapaciteit zou gebruiken.

Feelings come and go like clouds in a windy sky. Conscious breathing is my anchor.Thich Nhat Hanh

Adem vs. stress

Fysioloog aan de University of California, Kevin Yackle vertelde aan Inverse: “Het is bekend dat ademhaling verbonden is met al deze dingen, maar hoe was niet bekend en dus was het verrassend te ontdekken dat er een specifieke zenuwcel is die dit veroorzaakt.” Zijn onderzoeksteam ontdekte onlangs een balletje van zenuwcellen in het ademhalingscentrum van de hersenen, dat contact zoekt met het hersengebied dat alertheid, aandacht en stress beheerst.

Deze specifieke zenuwcellen slaan dus een verbinding tussen het ademhalingscentrum en het stresscentrum in je brein. Ze zorgen er op die manier voor dat de sturing van je ademhaling invloed heeft op hoe je je voelt. Dat gaat in principe allemaal automatisch, maar je kunt die neuronen dus óók aan het werk zetten door zelf je ademhaling aan te passen. Door heel diep of juist kort te ademen bijvoorbeeld.

Paniekaanvallen

Dat contact zoeken met het stresscentrum in je hersenen is bovendien de enige functie van deze neuronen. Volgens Yackle lijkt het wel alsof ons brein in de loop van de evolutie deze gespecialiseerde zenuwcellen heeft ontwikkeld, om stress en emoties beter te kunnen ervaren.

Yackle denkt dat de onderzoeksresultaten, naast het onderstrepen van het verband tussen adem en emotie, een licht schijnen op ademhalingsproblemen, zoals paniekaanvallen. “Als we deze cellen met medicatie kunnen beïnvloeden, kunnen we stress, angst of gejaagdheid dat wordt veroorzaakt door ademhalen, in de toekomst misschien wel voorkomen.”

Meer lezen?

Eerder spraken we Mr. Breath over het benutten van je volledige ademcapaciteit.