Sophie Rietmulder Werk vandaag, 08:12

Leestijd: 7 minuten

Uitgeput na een kantoordag? Dít kan volgens een werkgelukexpert je batterij ongemerkt leegtrekken

Je klapt na een lange kantoordag je laptop dicht en eigenlijk is de batterij van je laptop niet het grootste probleem. Die van jezelf is óók leeg. Het liefst plof je op de bank en doe je de rest van de avond weinig meer. Is dat simpelweg het gevolg van een drukke werkdag, of is het een teken dat je eigenlijk niet meer gelukkig bent in je baan? Werkgelukexpert Jacco Vingerling legt uit waar je op kunt letten.

Vingerling is oprichter van Inner Smile Company. Daar meten ze vijf weken lang hoe het met het geluk van medewerkers staat. Niet alleen op het werk, maar ook daarbuiten. Daarna volgt een gesprek met een gelukscoach en kiezen ze samen wat er nodig is. Want de reden dat je na een werkdag uitgeput thuiskomt, kan volgens hem met veel meer te maken hebben dan een volle agenda.

BEDROCK sprak onlangs ook met Jacco Vingerling over 5 redenen waarom je na vakantie wilt opstappen en waarom ontslag niet de oplossing is.

Waarom ben je zo moe na een kantoordag?

Een deel van de verklaring is heel simpel. Werken kost nu eenmaal energie. “Op een kantoordag verricht je mentale en soms ook fysieke inspanning. Dat kost energie”, vertelt Vingerling aan BEDROCK.

Dat je ’s avonds moe bent, betekent dus niet automatisch dat je ongelukkig bent in je baan of direct ontslag moet nemen. Het wordt volgens de werkgelukexpert vooral interessant als je structureel compleet leegloopt.

“Het is belangrijk om goed te onderzoeken: hoe komt het dat je zo moe bent? Het kan bijvoorbeeld zijn dat je energie verliest tijdens specifieke situaties, meetings of door bepaalde personen.”

De ene werkdag is de andere immers niet. Misschien loop je na een dag geconcentreerd werken tevreden de deur uit, terwijl je na drie vergaderingen en een gesprek met die ene collega geen puf meer hebt.

Deze dingen op je werk kunnen je batterij leegtrekken

Werkgeluk bestaat volgens Vingerling uit verschillende onderdelen. Zo spelen zingeving en het gevoel dat je impact maakt een rol, maar ook veiligheid en zekerheid. Daarnaast is het belangrijk wat je daadwerkelijk doet, de hele dag. “Groei en ontwikkel je? Word je gewaardeerd en erkend? Een stukje vrijheid en autonomie in je werk is heel belangrijk.”

Ook samenwerking, leiderschap en communicatie tellen mee. Past de manier waarop jouw leidinggevende communiceert bijvoorbeeld bij jou? En hoe hoog zijn je werkdruk en werkbelasting? Zelfs de fysieke werkplek kan verschil maken. Een omgeving waar je je prettig voelt, met bijvoorbeeld voldoende daglicht, kan bijdragen aan hoe je een werkdag ervaart.

Volgens werkgelukexpert is dit een grote energievreter

Eén factor springt er voor Vingerling uit: een gebrek aan autonomie. “De grootste energieverlager is autonomie. Als je veel instructies krijgt en je je op een manier moet gedragen en werken die ver bij je vandaan staat, dan is je batterij snel leeg.”

Dat betekent niet dat iedereen volledig zijn eigen gang moet kunnen gaan. Wel kan voortdurend het gevoel hebben dat iemand anders bepaalt hoe, wanneer en op welke manier je je werk uitvoert behoorlijk uitputtend zijn.

Vrijheid op je werk gaat bovendien verder dan zelfstandig je agenda indelen. Het gaat ook om de ruimte om jezelf te kunnen zijn en je werk op een manier uit te voeren die bij je past.

Misschien ligt het niet alleen aan je werk

Wie iedere avond uitgeput thuiskomt, wijst al snel naar zijn of haar baan. Maar volgens Vingerling is het belangrijk om naar het complete plaatje te kijken. Werk-privébalans speelt bijvoorbeeld een grote rol. “Als er thuis iets speelt, kan werk ook zwaarder voelen.”

Bij het meten van levensgeluk kijkt Inner Smile Company daarom naar verschillende factoren. Naast werk zijn dat onder meer gezondheid, wonen, balans, familie, een eventuele liefdesrelatie, sociale contacten, persoonlijke ontwikkeling, vertrouwen, inkomen, vrijheid en iets voor anderen betekenen.

Opvallend is volgens Vingerling het belang van sociale contacten. Die noemt hij de grootste onderschatte geluksverhoger.

Moet je dan maar een andere baan zoeken?

Als je werk je leegtrekt, hoef je volgens Vingerling niet direct LinkedIn open te gooien en vacatures af te struinen. Eerst uitzoeken waar het probleem precies zit, kan veel opleveren.

“Het is normaal dat niet elke klus of werkdag leuk is en dat collega’s of leidinggevenden je soms irriteren. Dat zul je waarschijnlijk ook bij een andere werkgever tegenkomen. Belangrijker is de balans: in hoeverre heb je de vaardigheden ontwikkeld om lastige situaties op een positieve manier bespreekbaar te maken en te verbeteren, terwijl je kritisch blijft kijken naar je eigen aandeel?”

Hij adviseert om gedurende de werkdag bewust bij jezelf in te checken. Hoeveel energie heb je op dat moment? En wat gebeurde er vlak voordat je energie daalde?

“Mijn vermoeden is dat als je dat een week doet, je merkt dat het samenhangt met bepaalde gebeurtenissen, besprekingen of personen. Dat is de moeite waard om te onderzoeken.”

Je kunt bijvoorbeeld een week lang een paar keer per dag kort noteren hoe hoog je energie is en wat je net hebt gedaan. Misschien blijkt niet je hele baan het probleem te zijn, maar vooral de dagelijkse vergadering van 09.00 uur, een overvolle planning of de samenwerking met één persoon.

Irriteert je baas je? Maak het bespreekbaar

Zodra je weet waar je op leegloopt, is de volgende vraag wat je eraan kunt veranderen. Vingerling is er voorstander van om problemen op het werk bespreekbaar te maken. “Kijk ook: wat kun je zelf doen? Als je bijvoorbeeld merkt dat je baas je veel energie kost, maak het bespreekbaar. Daarbij maakt de manier waarop je zo’n gesprek voert verschil. Probeer dat niet verwijtend te doen, maar kijk ook bij jezelf: hoe komt dit?”

Hetzelfde geldt voor andere onderdelen van je werk. Kun je meer autonomie krijgen? Moet je agenda anders worden ingericht? Kunnen bepaalde vergaderingen korter of minder vaak plaatsvinden? Of is er iets nodig om de samenwerking met collega’s prettiger te maken?

Pas wanneer je weet waar het wringt en of daar iets aan te veranderen valt, kun je volgens hem beter beoordelen of de baan nog bij je past.

Zo voorkom je dat je werk de hele avond blijft hangen

Ook na werktijd kun je iets doen om de overgang naar je vrije avond makkelijker te maken. Daarbij maakt Vingerling onderscheid tussen introverte en extraverte mensen. “Introverte mensen hebben de neiging om zich met een boek of film terug te trekken, of ze laden bijvoorbeeld op door een wandeling te maken. Extraverte mensen laden over het algemeen op door sociale dingen te doen.”

Dat betekent dus dat na een drukke kantoordag met collega’s de kroeg in gaan voor de één ontspannend kan zijn, terwijl de ander bij het idee alleen al nóg vermoeider wordt.

Vingerling adviseert daarnaast een afschakelritueel. Dat hoeft niets ingewikkelds te zijn. Luister onderweg naar huis bijvoorbeeld steeds naar een bepaalde podcast, maak een wandeling of trek thuis direct andere kleding aan. Het terugkerende ritueel geeft als het ware aan: de werkdag zit erop.

En dat kan juist voor thuiswerkers handig zijn. Als de eettafel tegelijkertijd je bureau is, ontbreekt de fysieke reis van kantoor naar huis. Ontwikkel een ritueel waardoor je het ene uitzet en het andere aanzet.

Moe zijn na een kantoordag is niet meteen een alarmsignaal

Na een intensieve werkdag vermoeid zijn is dus op zichzelf niet vreemd. Het verschil zit vooral in hoe vaak het gebeurt, hoe sterk het is en waardoor je energie verdwijnt.

Wie iedere avond totaal leeg is, kan daarom beter niet alleen denken: ik heb gewoon een drukke baan. Kijk eens een week bewust naar de momenten waarop je batterij leegloopt. Misschien zit de oplossing in meer rust, andere afspraken of een goed gesprek op het werk.

En soms kom je tot een andere conclusie: dat de manier waarop je werkt simpelweg niet meer bij je past. Ook dat is waardevolle informatie. Zoals Vingerling het benadert, begint de vraag of je nog op je plek zit niet bij vacatures zoeken, maar bij begrijpen waar je energie eigenlijk naartoe gaat.

Lees ook: Waarom je energie eerder op is dan je denkt: gedragswetenschapper deelt een verrassende aanpak

Geschreven door Sophie Rietmulder

Sophie schrijft al jaren over het leven, de liefde en alles wat de moderne vrouw bezighoudt — zolang het maar persoonlijk en herkenbaar is. BEDROCK is daarbij geen uitzondering: ze schrijft verhalen die dicht bij het leven staan, actueel zijn en altijd vanuit een persoonlijk perspectief.