Sophie Rietmulder Voeding vandaag, 13:10

Leestijd: 3 minuten

Dit middeltje heb je waarschijnlijk al in je keukenkastje en het heeft verrassende geneeskrachtige eigenschappen

Vanille ken je waarschijnlijk vooral van een lekker toetje, een bolletje ijs of als smaakmaker tijdens het bakken. Maar wist je dat het zoete ingrediënt mogelijk veel meer in zijn mars heeft? Wetenschappers hebben ontdekt dat een stofje in vanille interessante eigenschappen heeft die kunnen helpen bij het bestrijden van infecties, het verminderen van ontstekingen en het genezen van wonden.

Onderzoekers van de Australische Flinders University onderzochten de stof vanilline, die verantwoordelijk is voor de kenmerkende geur en smaak van vanille. En daar kwamen verrassende resultaten uit. De stof zou in de toekomst namelijk een rol kunnen spelen bij de behandeling van moeilijk genezende wonden.

Vanille blijkt meer te kunnen dan lekker smaken

Vanilline is het belangrijkste bestanddeel dat vanille zijn herkenbare geur en smaak geeft. De stof komt van nature voor in vanillestokjes, maar kan ook synthetisch worden geproduceerd. En hoewel we vanilline vooral kennen uit voedingsmiddelen en parfums, blijkt het volgens de onderzoekers ook interessante eigenschappen voor medische toepassingen te hebben.

Zo heeft vanilline antioxiderende, ontstekingsremmende en antibacteriële eigenschappen. Dat betekent dat de stof mogelijk kan helpen om schadelijke processen in het lichaam tegen te gaan en bacteriën te bestrijden.

Vooral die combinatie maakt vanilline interessant. Bij de genezing van wonden spelen namelijk verschillende processen tegelijkertijd een rol. Ontstekingen, bacteriën en schade aan cellen kunnen het herstel flink vertragen.

Volgens professor Krasimir Vasilev, die het onderzoek leidde, is het bijzonder dat een stof die wereldwijd zo veel wordt gebruikt in voeding, mogelijk ook in de medische wereld van waarde kan zijn.

BEDROCK schreef eerder over de helende werking van deze kruiden.

Kan vanille helpen bij het genezen van wonden?

De onderzoekers zien vooral mogelijkheden bij de behandeling van chronische wonden en zweren. Dat zijn wonden die niet of nauwelijks genezen, bijvoorbeeld doordat ontstekingen blijven aanhouden of bacteriën het herstel verstoren.

Ook zogenoemde oxidatieve stress kan hierbij een rol spelen. Dat klinkt ingewikkeld, maar het betekent simpelweg dat schadelijke, reactieve moleculen meer schade veroorzaken dan het lichaam zelf kan opvangen. Hierdoor kunnen cellen beschadigd raken en kan wondgenezing moeilijker verlopen.

Vanilline zou mogelijk op meerdere van deze problemen tegelijk kunnen aangrijpen. Bovendien heeft de stof een chemische structuur waarmee verschillende onderdelen van medische materialen aan elkaar verbonden kunnen worden. Daardoor zou vanilline in de toekomst gebruikt kunnen worden in speciale wondverbanden of systemen die medicijnen gericht afgeven.

En er is nog een voordeel: synthetische vanilline is relatief goedkoop en op grote schaal beschikbaar. Dat maakt het volgens de onderzoekers een interessante kandidaat voor de ontwikkeling van nieuwe behandelingen.

Ook pepermunt blijkt interessant voor de wetenschap

Vanille is overigens niet het eerste alledaagse ingrediënt waar deze onderzoekers medische mogelijkheden in zien. Eerder dit jaar onderzochten ze namelijk ook pepermuntolie.

De aanleiding daarvoor was opvallend simpel. Professor Vasilev merkte dat zijn keelpijn aanzienlijk verminderde nadat hij muntblaadjes uit zijn drankje had gegeten. Dat maakte hem nieuwsgierig naar de eigenschappen van pepermunt.

Zijn onderzoeksteam ontwikkelde vervolgens een ultradunne medische coating op basis van pepermuntolie. Die werd ontworpen om bacteriën, ontstekingen en oxidatieve stress tegen te gaan. De coating zou in de toekomst kunnen worden toegepast op medische materialen.

Die eerdere bevindingen vormden mede de basis voor het onderzoek naar vanilline.

Moeten we nu massaal vanille gebruiken?

Voordat je enthousiast een flesje vanille-extract uit je keukenkastje pakt, is er wel een belangrijke kanttekening. De onderzoekers hebben nog niet aangetoond dat vanille daadwerkelijk wonden bij mensen sneller laat genezen.

Er is meer onderzoek nodig om vast te stellen of behandelingen met vanilline veilig en effectief zijn. Ook moeten eventuele medische producten eerst verder worden ontwikkeld en klinisch worden getest.

Zelf vanille op een wond smeren is dus geen goed idee. De wetenschappers onderzoeken specifiek hoe de stof verwerkt kan worden in medische materialen en behandelingen.

Toch zijn de onderzoekers hoopvol. Vanilline is goedkoop, gemakkelijk verkrijgbaar en heeft verschillende eigenschappen die interessant kunnen zijn voor de geneeskunde.

Wie weet wordt het stofje dat je nu vooral associeert met vanille-ijs en koekjes over een aantal jaar ook gebruikt in geavanceerde wondverbanden en andere medische behandelingen.

Lees ook: Zeven dagen niet eten: dit gebeurt er in je lichaam tijdens het vasten 

Geschreven door Sophie Rietmulder

Sophie schrijft al jaren over het leven, de liefde en alles wat de moderne vrouw bezighoudt — zolang het maar persoonlijk en herkenbaar is. BEDROCK is daarbij geen uitzondering: ze schrijft verhalen die dicht bij het leven staan, actueel zijn en altijd vanuit een persoonlijk perspectief.