Sophie Rietmulder Maatschappij vandaag, 07:59

Leestijd: 3 minuten

Psycholoog deed onderzoek naar band tussen vader en kind: ‘Samen lachen blijkt extra belangrijk’

Een grapje, gekke stem of een onverwachte kietelaanval. Voor peuters en kleuters is lachen met hun ouders vaak dagelijkse kost. Nieuw onderzoek laat zien dat moeder én vader even goed kunnen zijn in het laten lachen van hun kind, maar dat die gedeelde lachmomenten vooral een bijzondere rol spelen bij de band tussen vaders en hun kinderen.

Veel onderzoek naar opvoeding kijkt vooral naar momenten waarop een kind verdrietig of bang is. Hoe reageren ouders als een baby huilt? Hoe troosten ze hun kind?

Maar volgens psycholoog en onderzoeker Jean-François Bureau van de University of Ottawa is dat maar een deel van het verhaal. “Goed ouderschap gaat niet alleen over het vermijden van negatieve situaties”, zegt hij. “Het gaat ook over plezier maken en een positieve relatie opbouwen.”

Lachen speelt daarin een belangrijke rol. Het versterkt de band tussen mensen, zorgt voor positieve gevoelens en activeert beloningssystemen in de hersenen.

Experiment: laat je kind lachen

Voor het onderzoek deden gezinnen met een kind tussen de 3 en 5 jaar oud mee. Elk gezin kwam twee keer naar een laboratorium.

Tijdens het experiment kreeg een ouder twee minuten de opdracht: laat je kind lachen. In een kamer zonder speelgoed probeerden moeders en vaders hun peuter aan het giechelen te krijgen.

Daarna volgde een bekende test uit de ontwikkelingspsychologie: de ouder verliet kort de kamer en kwam daarna terug. Op basis van de reactie van het kind konden onderzoekers beoordelen hoe veilig en sterk de emotionele band met de ouder was.

Dezelfde trucs, ander effect bij vader en moeder

Uit de analyse bleek dat moeders en vaders verrassend veel dezelfde strategieën gebruiken. De onderzoekers verdeelden die in twee hoofdcategorieën. Fysiek spel, zoals kietelen, achterna zitten of het kind optillen. En gekke geluiden en bewegingen, bijvoorbeeld dansen, gekke gezichten trekken, zingen of onzinwoorden gebruiken.

Kinderen lachten ongeveer even vaak met hun moeder als met hun vader. Toch zat er een interessant verschil in de betekenis van die lach.

Bij vaders bleek veel lachen samen te hangen met een sterkere en veiligere band tussen vader en kind. Met andere woorden: hoe vaker een kind moest lachen tijdens het spelen met hun vader, hoe hechter de relatie meestal werd gemeten.

Bij moeders lag dat anders. Daar was het niet zozeer het lachen zelf dat samenhing met een veilige band, maar eerder de rustige en herkenbare interacties, zoals samen liedjes zingen of ritmische bewegingen maken. Zulke voorspelbare momenten kunnen een gevoel van veiligheid geven, ook als ze niet per se tot grote lachbuien leiden.

Vader als ‘grapjas’? Niet helemaal

De resultaten ontkrachten ook een hardnekkig stereotype: dat vaders vooral voor de lol zorgen en moeders voor de serieuze zorg. In werkelijkheid blijken moeders net zo speels en succesvol in het laten lachen van hun kind als vaders. Het verschil zit vooral in de rol die die speelse momenten spelen binnen de relatie.

De onderzoekers benadrukken dat het onderzoek nog beperkingen heeft. Zo vond het experiment plaats in een laboratorium en moesten ouders hun kind op commando laten lachen, wat natuurlijk niet helemaal lijkt op het dagelijks leven.

Kleine momenten, grote betekenis

Ook kwamen de meeste deelnemende gezinnen uit relatief vergelijkbare sociale omstandigheden, waardoor de resultaten mogelijk niet overal hetzelfde zijn. Toch onderstrepen de bevindingen iets wat veel ouders al intuïtief weten: kleine speelmomenten kunnen veel betekenen.

Juist in een tijd waarin schermen steeds meer aandacht vragen, kan samen lachen – hoe simpel het ook lijkt – een belangrijke bouwsteen zijn voor een warme band tussen ouder en kind.

Lees ook: Waarom reizen van alle leeftijden is en je jezelf cadeau wilt doen