Sophie Rietmulder Maatschappij vandaag, 12:58bijgewerkt: vandaag, 22:27

Leestijd: 7 minuten

De Tinder Swindler stal bijna 200.000 euro van Ayleen: ‘De eerste 8 maanden waren ontzettend leuk’

De man uit de Netflix-documentaire The Tinder Swindler stal bijna 200.000 euro van Ayleen Charlotte. Toch waren de eerste acht maanden van hun relatie volgens haar geweldig. Nu vertelt ze waarom waarschuwingen van vrienden en familie vaak niet werken.

Een vriend die plotseling geld leent aan een online geliefde, een familielid dat steeds minder vertelt over een nieuwe relatie of iemand die voortdurend met onverwachte crisissituaties te maken krijgt. Het kunnen signalen zijn van datingfraude.  Toch vinden veel mensen het lastig om hun zorgen uit te spreken.

Wat is datingfraude en waarom herken je het vaak te laat?

Datingfraude is niet altijd eenvoudig te herkennen. Oplichters winnen vaak eerst het vertrouwen van hun slachtoffer, voordat er geld in het spel komt. Voor vrienden en familie kunnen bepaalde situaties verdacht lijken, terwijl degene die verliefd is er een heel andere verklaring voor heeft.

Om mensen te helpen de signalen te herkennen, lanceert de Nederlandse Vereniging van Banken (NVB) de podcastserie Herken fraude, voorkom fraude. Daarin vertellen slachtoffers, naasten en deskundigen over hun ervaringen en geven ze praktische adviezen.

Een van de ervaringsdeskundigen is Ayleen Charlotte, die wereldwijd bekend werd door haar verhaal in de Netflix-documentaire The Tinder Swindler.

Ayleen Charlotte: ‘De eerste 8 maanden waren ontzettend leuk’

Wie denkt dat datingfraude begint met een verdacht geldverzoek, heeft het volgens Ayleen mis. In haar geval duurde het maanden voordat er financiële problemen ontstonden. “Achteraf kan ik momenten aanwijzen waar ik iets had moeten zien. De grote verhalen. De crisissituaties. Uiteindelijk de verzoeken om geld.”

Maar die gebeurtenissen kwamen niet uit het niets. “Wat vaak vergeten wordt, is wat daaraan voorafging. De eerste acht maanden waren gewoon ontzettend leuk. We zagen elkaar, reisden samen en hadden dagelijks contact. Geld speelde geen enkele rol. Het voelde als een normale relatie.”

Pas later ontstonden er steeds vaker problemen waarbij haar partner hulp nodig had. De ene crisis volgde op de andere, waardoor zijn verhalen voor haar geloofwaardig bleven. “Daarom ben ik voorzichtig met het woord ‘rode vlaggen’. Achteraf zijn ze makkelijk aan te wijzen. Op het moment zelf waren het gebeurtenissen binnen een relatie, met steeds een verklaring erbij.”

Het vertrouwen dat de oplichter in de eerste maanden had opgebouwd, speelde daarbij een grote rol. “Daardoor verschoof mijn werkelijkheid langzaam mee. Elke nieuwe gebeurtenis paste in wat ervoor was gebeurd. Er was steeds een verklaring.”

Waarom Ayleen Charlotte de waarschuwingen van vrienden niet herkende

Ook mensen in de omgeving van Ayleen begonnen zich destijds zorgen te maken. Ze stelden vragen over haar relatie en spraken hun twijfels uit. Toch leidde dat niet meteen tot het besef dat ze werd opgelicht.

Volgens Ayleen komt dat doordat buitenstaanders en slachtoffers dezelfde situatie vanuit een totaal ander perspectief bekijken. “Zij zagen losse gebeurtenissen van buitenaf. Ik had alle gesprekken, verklaringen en ervaringen van de maanden daarvoor meegemaakt. Wat voor hen vreemd leek, had voor mij een logische verklaring.”

Daarom kan het averechts werken wanneer vrienden of familie direct zeggen dat een relatie niet klopt. “Daarom helpt een discussie over wie gelijk heeft zelden. Hoor je dat alles wat je gelooft niet klopt, dan ga je jezelf en je relatie verdedigen. Als naaste wil je juist de veilige persoon blijven bij wie twijfel uitgesproken mag worden.”

5 signalen van datingfraude waar vrienden en familie op kunnen letten

Volgens Ayleen zijn er verschillende aanwijzingen waarop vrienden en familie kunnen letten. Denk aan ontmoetingen die steeds op het laatste moment worden afgezegd, smoesjes om niet te videobellen en plotselinge noodsituaties waarvoor geld nodig is.

Ook leningen en geheimzinnigheid over financiële zaken kunnen reden zijn om alert te worden. Maar er is nog iets waar volgens haar te weinig aandacht voor is: de manier waarop iemand zich langzaam terugtrekt uit zijn of haar omgeving.

“Let vooral op langzame veranderingen in gedrag. Isolatie verloopt vaak heel subtiel. Iemand vertelt steeds minder over de relatie, omdat er elke keer vragen of kritiek volgen. Afspraken met vrienden worden vaker afgezegd.”

Soms vraagt de oplichter om bepaalde zaken geheim te houden of beweert diegene dat anderen de relatie toch niet begrijpen. “Zo wordt de kring waarin iemand zich veilig voelt langzaam kleiner.”

Ondertussen wordt de oplichter juist steeds belangrijker in het leven van het slachtoffer. Die biedt steun, is voortdurend bereikbaar en lijkt degene te zijn die de situatie het beste begrijpt.

Datingfraude bij een naaste: welke vraag kun je het beste stellen?

Een familielid of vriend confronteren met vermoedens van oplichting is volgens Ayleen niet de beste eerste stap. Ze adviseert om vooral nieuwsgierig te zijn naar de relatie en vragen te stellen zonder meteen een oordeel te geven.

“Begin met nieuwsgierigheid in plaats van een conclusie. Probeer eerst te begrijpen hoe de situatie eruitziet voor de persoon om wie je je zorgen maakt.” Dat kan met eenvoudige vragen over hoe iemand zijn partner heeft leren kennen of hoe de ander reageert wanneer een verzoek wordt geweigerd.

Ook deze vraag kan helpen: “Als dit mijn relatie was, wat zou jij mij adviseren?” Het doel is niet om iemand onmiddellijk te overtuigen, maar om ruimte te creëren waarin diegene zelf kan nadenken.

“Verwacht ook geen doorbraak na één gesprek. Soms is de grootste winst dat iemand denkt: met deze persoon kan ik hierover blijven praten.”

Bijna 200.000 euro kwijt: waarom Ayleen Charlotte zich onbegrepen voelde

Ayleen weet hoe ingrijpend de gevolgen van datingfraude kunnen zijn. In anderhalf jaar tijd werd er bijna 200.000 euro van haar gestolen. Toch is het financiële verlies volgens haar maar een deel van het verhaal. “De schaamte kan enorm zijn. Om het geld, maar ook om de vraag die achteraf komt: ‘Hoe kon je dit niet zien?'”

Ze benadrukt dat slachtoffers niet zomaar besluiten om iemand grote bedragen te geven. Daar gaat vaak een langdurig proces van manipulatie aan vooraf. “Alsof ik op een dag wakker werd en bewust koos voor een fraudeur. Voor een man die niet bestaat. En om in anderhalf jaar bijna twee ton van mezelf te laten stelen.”

Volgens Ayleen spelen ook stress en slaapgebrek een belangrijke rol. Wanneer iemand voortdurend onder druk staat, wordt het steeds moeilijker om helder na te denken. Juist daarom kunnen goedbedoelde vragen achteraf extra pijnlijk zijn. “Wie vraagt ‘Waarom heb je dat geld overgemaakt?’, brengt dat hele proces terug tot één moment.”

4 stappen om een slachtoffer van datingfraude te helpen

Wanneer duidelijk wordt dat iemand is opgelicht, is het volgens Ayleen belangrijk om niet te oordelen. Opmerkingen als ‘ik zei het toch’ kunnen de schaamte alleen maar vergroten.

Praktische hulp kan juist veel betekenen. Denk aan contact opnemen met de bank, bewijs verzamelen, aangifte doen en online accounts beveiligen. Maar vergeet vooral de emotionele gevolgen niet. “En vraag ook: hoe gaat het eigenlijk met jou? De emotionele schade is vaak onzichtbaar en richt enorm veel schade aan. Juist daar heeft iemand jou het hardst nodig.”

Voor mensen die vermoeden dat een naaste slachtoffer is, heeft Ayleen dan ook een duidelijke boodschap. “Neem je onderbuikgevoel serieus en begin het gesprek. Ga dat gesprek in om te luisteren. Stel een open vraag, probeer te begrijpen wat er gebeurt en houd de deur naar jou open. Ook als je zorgen eerst worden weggewuifd.”

NVB lanceert op 14 oktober podcast over datingfraude

Met de podcastserie Herken fraude, voorkom fraude wil de Nederlandse Vereniging van Banken niet alleen potentiële slachtoffers bereiken, maar juist ook de mensen om hen heen.

In de afleveringen komen verschillende verhalen aan bod. Zo vertelt een vriendin van datingfraudeslachtoffer Ellen hoe zij zag dat Ellen voor meer dan 10.000 euro werd opgelicht. Ook komt de moeder van Maartje aan het woord, wier dochter verliefd werd op iemand die zich voordeed als een Amerikaanse cryptohandelaar. De podcast is vanaf woensdag 14 oktober te beluisteren op Spotify.

Ayleen is blij dat de campagne zich ook op vrienden en familie richt. “Iemand uit een fraude halen kost tijd. Het belangrijkste wat je vandaag kunt doen, is zorgen dat jij morgen degene bent die gebeld wordt als de eerste twijfel ontstaat.”

Zelf richtte ze onlangs ook S.A.F.E. Academy op, een trainingsplatform voor professionals bij onder meer banken, politie en hulpverlening. Via het platform biedt ze daarnaast gratis informatie en gidsen aan voor slachtoffers en hun naasten.

Haar belangrijkste advies blijft om contact te houden, ook wanneer iemand je zorgen niet direct serieus neemt. Want juist wanneer de eerste twijfels ontstaan, kan een vertrouwd persoon het verschil maken.

Lees ook: Iris (37) en Maarten (38) zijn 7 jaar samen, maar wonen apart: ‘Onze relatie is zo gezonder’

Geschreven door Sophie Rietmulder

Sophie schrijft al jaren over het leven, de liefde en alles wat de moderne vrouw bezighoudt — zolang het maar persoonlijk en herkenbaar is. BEDROCK is daarbij geen uitzondering: ze schrijft verhalen die dicht bij het leven staan, actueel zijn en altijd vanuit een persoonlijk perspectief.