Cassandra Oostrom Voeding 14 dec 2025, 09:06

Leestijd: 3 minuten

Waarom je in de winter vroeger wil avondeten (en meer tips voor energie tijdens donkere dagen)

De donkere wintermaanden brengen vaak minder energie met zich mee. Het is in de winter moeilijker om gezond te eten, voldoende te bewegen en sociale contacten te onderhouden. Maar gelukkig zijn er verschillende manieren om lichaam en geest in topvorm te houden. 

Zelfs in het koude seizoen.

Eet wat vroeger tijdens de winter

Het tijdstip van eten kan belangrijker zijn dan je denkt. Kortere dagen beïnvloeden ons circadiane-ritme, de interne klok die onder meer slaap, hormonen en metabolisme regelt. 

Onderzoek laat zien dat een late avondmaaltijd, bijvoorbeeld rond 22.00 uur, kan leiden tot hogere bloedsuikerspiegels en minder vetverbranding. Eten rond 18.00 uur past beter bij het natuurlijke ritme van het lichaam en kan bijdragen aan een gezond gewicht, een lager cholesterol en een stabielere bloeddruk.

Voedingsdeskundigen raden aan om te eten zodra je honger voelt en niet te wachten tot je maag knort. Zo stem je je maaltijden af op je interne klok zonder jezelf onder druk te zetten. „Hoe dichter bij bedtijd je eet, hoe slechter je slaapkwaliteit”, stelt voedingsdeskundige Laura Southern in gesprek met The Times. „De darmen hebben tijd nodig om te herstellen, anders kan dat het immuunsysteem negatief beïnvloeden.”

Plan een winterzonvakantie of neem vitamine D

Zonlicht heeft meer effect op onze gezondheid dan alleen de aanmaak van vitamine D. Verschillende studies tonen aan dat blootstelling aan zonlicht in de winter kan helpen het risico op hart- en vaatziekten te verlagen en het immuunsysteem te versterken. 

Professor Richard Weller, dermatoloog aan de universiteit in Edinburgh, raadt daarom ook een zonnige wintervakantie aan: „Zonlicht heeft gezondheidsvoordelen, ook los van vitamine D”, zegt hij tegen de Britse krant. Zonlicht kan bloeddruk verlagen en hartziekten tegengaan. Natuurlijk moet je je beschermen tegen huidkanker, maar een vakantie in de zon kan dus gunstig zijn.

Verbeter je slaap

Tijdens de wintermaanden hebben mensen vaak dertig minuten extra diepe REM-slaap nodig. Licht speelt hierbij een grote rol: onvoldoende blootstelling aan daglicht verstoort het circadiane ritme en kan je slaapkwaliteit verminderen.

Loop daarom bij daglicht een uur buiten, bijvoorbeeld tijdens de lunchpauze, of gebruik een speciale lichtlamp. Zorg daarnaast dat je slaapkamer koel is (rond 18 graden) om gemakkelijker in slaap te vallen.

Blijf in beweging in de winter

Hoewel het verleidelijk is om binnen te blijven, is lichaamsbeweging cruciaal voor zowel fysieke als mentale gezondheid. Cardiotraining versterkt het immuunsysteem en helpt infecties te bestrijden. Intensieve inspanning kan echter extra stress veroorzaken, dus pas trainingen aan op je energieniveau en gezondheid. Zelfs lichte oefeningen zoals stretchen of een korte wandeling zijn beter dan helemaal stilzitten.

De winter nodigt uit tot binnenblijven, maar sociale contacten zijn belangrijk. Kijk een film, organiseer een kookclub met vrienden of maak een wandeling samen. 

Zelfs kleine dagelijkse interacties, zoals bellen of berichten uitwisselen, helpen om verbonden te blijven en gevoelens van isolatie tegen te gaan.

Vermijd overmatige alcohol en blijf gehydrateerd

Alcohol kan slaap, eetpatronen en het immuunsysteem negatief beïnvloeden. Matig gebruik kan tijdelijk ontspanning brengen, maar structureel is het beter om te kiezen voor alternatieven zoals kruidenthee, warme dranken of een goed gesprek met vrienden.

Let daarnaast op voldoende vochtinname. In de winter voelen we minder snel dorst, maar centrale verwarming en warme kleding drogen het lichaam uit. Zorg voor water, kruidenthee of warme dranken om gehydrateerd te blijven.

Verminder stress

Langdurige stress verzwakt het immuunsysteem. Activiteiten die cortisol verlagen, zoals wandelen, tai chi of creatieve bezigheden, helpen je lichaam te ontspannen. 

Wat al snel kan helpen is je schouders optrekken, je armen en borst samen spannen, dan diep inademen en (letterlijk) alle spanning los laten bij het uitademen. Dat helpt je systeem over te schakelen van stress naar ontspanning.

BEDROCK’s Rosa stapte onlangs over van drie koppen koffie per dag naar mushroom coffee; hier lees je hoe ze dat ervoer.