Wil je gezond gehecht daten? Relatietherapeut Carola: ‘Kijk verder dan de aantrekkingskracht’
Vraag een gemiddelde dertiger hoe het daten gaat en je hoort vaker wel dan niet ‘hij is niet veilig gehecht’ of ‘ik wil wel, maar ik krijg altijd last van bindingsangst’. We lijken massaal onveilig gehecht en dat maakt het daten nogal lastig. Het goede nieuws? “Het ís mogelijk om bewust en gezond te leren daten”, stelt relatietherapeut Carola van der Veen ons gerust. Met BEDROCK deelt ze tips hoe je kunt leren om ontspannen te daten.
Of je nu bent opgegroeid met één ouder, je broertje meer aandacht kreeg omdat hij ziek was of je trauma’s in je latere liefdesleven hebt opgelopen: het gros van de huidige generaties kampt met hechtingsproblematiek.
En dat is problematisch, want, vertelt relatietherapeut én auteur van het boek Ik, jij, wij – De basis voor gezonde gehechte liefde, Carola van der Veen: “Wil je kunnen ontspannen in relaties en bij het daten, dan geeft een veilige hechting een stevige en stabiele basis.” Maar wat als je niet veilig gehecht bent of degene met die je aan het daten bent verlatingsangst heeft?
Waarom we een veilige hechting nodig hebben
Hoewel we ons in de praktijk vaak wat stoerder en onafhankelijker voordoen dan we in werkelijkheid zijn (door laat terug te appen om ‘hard to get‘ te spelen en niet kwetsbaar te durven zijn over onze gevoelens bijvoorbeeld), is het volgens de evolutie nu eenmaal een feit dat relaties enorm belangrijk zijn. Of we dat nu willen toegeven of niet.
“We zijn wie wij zijn door de relaties die we hebben. We hebben elkaar nodig, omdat we sociale en liefhebbende wezens zijn”, vertelt Van der Veen. “Alleen”, vervolgt ze, “het is jammer dat we eigenlijk best weinig weten over hoe we gezonde relaties vormen en behouden.”
Liefdesuitwisseling
Een veilige hechting vormt namelijk de basis voor fijne relaties en een gezond leven, meent ze. “Hechting beïnvloedt hoe we voelen, denken, kiezen, liefhebben, creëren en herstellen. Onder vrijwel elke worsteling, van relatieproblemen tot burn-out en van zelfbeeld tot werkstress, ligt één fundament: hoe we gehecht zijn.”
In een hechtingsrelatie, van welke soort dan ook, vindt er een liefdesuitwisseling plaats. Pas als we een veilig gehechte relatie hebben, waarin er onvoorwaardelijke liefde is, kunnen we ons echt verbinden met een ander. En die vorm van liefde hebben we als soort nodig om te overleven. Vroeger in de oertijd overleefde je het immers niet in je eentje.
Veilig gehecht daten? Dat kun je leren
Merk je dat je het moeilijk vindt om een gezonde relatie aan te gaan? Of dat je misschien tegen hechtingsproblematiek aanloopt in je relatie? Volgens Van der Veen zijn er verschillende manieren die je helpen om bewust en gezond gehecht te daten én om een veilig gehechte relatie vorm te geven. Oók als je dat nu nog lastig vindt, houd die hoop vast.
Ben je aan het daten? Knoop dan deze tips in je oren:
- “Misschien wel het belangrijkste is dit: als je datet met iemand, vraag je dan af: ‘Voel ik me ontspannen bij deze persoon? Voel ik me veilig en kan ik mezelf zijn? Kan mijn zenuwstelsel ontspannen?’ Dat zegt namelijk veel over de kans van slagen met deze persoon. Als je je gespannen voelt, of als je niet jezelf kunt zijn, dan doe je jezelf geweld aan en is een relatie met deze persoon kansloos. Dus: voel, voel, voel”, zegt de relatietherapeut.
- “Geef jezelf de tijd om iemand verder dan de aantrekking te leren kennen en om te voelen wat de ander in je oproept. Je hebt in het begin namelijk altijd de neiging om de ander leuker te vinden dan hij of zij na een tijdje blijkt te zijn. De eerste tijd zetten we altijd ons beste beentje voor. Pas na verloop van tijd laten we ons ware zelf zien; de ander dus ook. Dus respecteer het tempo dat jij nodig hebt. Je mag elke volgende stap zorgvuldig nemen”, tipt Van der Veen.
- “Het is in een relatie van groot belang dat iemand gezond kan omgaan met zijn emoties. Ik zeg weleens: emotieregulatie kan een relatie maken of breken. Dus kijk en ervaar hoe de ander dat doet. Hoe stabiel is deze persoon: hoe functioneren ze, is iemand redelijk emotioneel volwassen en in balans? En hoe zijn de relatieskills: kan iemand dingen uitspreken, kan hij of zij repareren en herstellen na een conflict?”
Heb je een relatie? Dan gelden deze tips voor jou:
- Van der Veen: “We hebben verschillende behoeften die maken dat we ons gaan hechten. Die noem ik een hechtingsfunctie of een hechtingskracht. Het zijn vormen van relatievoedsel. Hoe tevreden wij over de relatie zijn, staat in direct verband met hoe de hechtingsfuncties worden vervuld. Goede, warme en vervullende relaties werken beschermend. Ons systeem kan dan ontspannen en we zijn dan minder vatbaar voor stress en voor depressie, angsten of voor verslavingen.”
- “Een veilige hechtingsrelatie is dé plek om te groeien, individueel en samen. Gezond gehechte relaties ontwikkelen zich volgens natuurlijke stadia of groeifasen. Maar die ontwikkeling moet je wel op de juiste manier interpreteren, anders kun je schrikken. Je moet ook weten dat het natuurlijk is dat we ons op een bepaald moment wat van elkaar af bewegen. We hebben dan weer wat meer eigen ruimte nodig. Dat is gezond, maar niet altijd leuk. Soms denken mensen dat dat betekent dat ze toch niet bij elkaar passen, maar dat hoeft dus helemaal niet waar te zijn.”
- “Misschien wel het mooiste: je kunt groeien naar verworven veilige hechting, als je dat van huis uit niet hebt meegekregen. Ook dan kun je een veilig gehechte, fijne, voedende en verbonden hechtingsrelatie creëren. Dat is een bijzonder hoopvolle boodschap!”, aldus Van der Veen.
Carola van der Veen (1962) is relatietherapeut en heeft decennialange ervaring in het werken met individuen en relaties over liefde – hechting, intimiteit en seksualiteit, regulatie, relationeel trauma en rouw. Je kunt meer over haar en haar werkwijze lezen op haar website www.hartha.nl. Daar kun je ook haar boek ‘Ik, jij, wij’ bestellen.
Seksuoloog Henriette: ‘Mensen verwarren verliefdheid met angst, zo word je gezond verliefd’.
Alert op red flags tijdens het daten? ‘We slaan erin door’, vindt relatiecoach Bloem Koks
:format(jpeg):background_color(fff)/https%3A%2F%2Fwww.bedrock.nl%2Fwp-content%2Fuploads%2F2023%2F06%2FRosa-Bertram-e1687422696110.jpg)