We zijn verslaafd aan spullen (hoe is dat zo gekomen?)

Maaike Kooijman 25 okt 2017 Watch

Elk jaar een nieuwe telefoon, elke maand drie nieuwe boeken en elke week een nieuwe outfit. We kunnen er niet omheen: we zijn verslaafd aan spullen. Niet alleen aan het hébben van spullen, maar ook het kopen ervan. Nieuwe spullen geven ons een zekere vorm van bevrediging, en het gaat zelfs verder: ‘Spullen zijn een onderdeel van mijn identiteit’, zegt Nina in de eerste aflevering van Mini my life. Kunnen we daar nog vanaf?

De minimalisme-trend bewijst van wel. Talloze mensen wereldwijd gingen dankzij onder andere Marie Kondo aan de slag met ‘ontspullen’. Inmiddels bestaan er podcasts over minimalisme, boeken, en er bestaat zelfs een ‘Minimalism Game’ waarin je op de eerste dag één ding weg doet, op de tweede dag twee en op dag 30 maar liefst, juist, dertig spullen.

Het doel: een opgeruimder huis, een opgeruimder hoofd, een opgeruimder leven. Ook Nina Pierson, founder van Bedrock, ging samen met influencer en styliste Nicole Huisman de uitdaging aan. De komende zes weken verschijnt er welke woensdagavond een aflevering van ‘Mini my life’ een co-productie van Bedrock en &C. In de documentaireserie wordt de grote kleine uitdaging van Nina en Nicole vastgelegd. Dit is aflevering 1:

En de kans is groot dat jij ook een huis vol spullen hebt die je weinig tot niet gebruikt. Die ene cd die je kocht toen je vijftien was, de oude iPod die je misschien ooit nog nodig gaat hebben, de tas waar je gewoon nog geen afstand van kunt nemen. Nederland staat in de top vijf van Europese landen met de meeste online aankopen, zegt het CBS. Dat zijn natuurlijk ook kleine aankopen, maar in maar liefst 40 procent van de gevallen  gaat het toch om een bedrag van tussen de 100 en 500 euro.

Leegte opvullen

En het is natuurlijk ook heel gemakkelijk: even een winkel in lopen, of beter nog, online een paar klikken doen en je bestelling vervolgens aan de voordeur kunnen aannemen. Als je het geld hebt om je materialistische verslaving keer op keer te voeden, waarom zou je het dan níet doen? Spullen zijn zo belangrijk in onze samenleving dat we ons zijn gaan identificeren met ons bezit, schrijft Nina in Bedrock – Het Boek. Hoe meer spullen, hoe meer persoonlijkheid.

Verslaafd aan spullen, dus. Eén van de redenen daarvoor is dat we steeds welvarender worden. Een paar decennia geleden kon niemand zich een leven met én een auto én een televisie én een telefoon voorstellen, maar inmiddels kopen we die spullen alsof het niks is. Onze verslaving aan spullen wordt ook in stand gehouden door merken, die ons laten geloven dat we die spullen écht nodig hebben en daar zelf natuurlijk volop van profiteren. Een andere reden is dat we denken spullen een soort ‘leegte’ opvullen die we ervaren – of dat nou door individualisme, door social media of door een grotere zoektocht naar geluk komt. Het is in ieder geval nooit genoeg.

Shopverslaafd

In onze maatschappij is dat heel normaal, maar vanuit rationeel oogpunt is onze ‘spullenmaatschappij’ best wel een probleem. Hoe bizar is het dat er nachtsupermarkten bestaan, dat er rijen staan voor winkels als die uitverkoop hebben, dat er psychologen zijn die het fenomeen ‘shopverslaving’ behandelen? Al in 2011 werd geconstateerd dat zo’n 4,7 procent van de volwassenen in Nederland koopverslaafd is – overigens net zo veel mannen als vrouwen, voegt een Amerikaans onderzoek toe. Bij vrouwen richt de verslaving zich vooral op mode, make-up en ‘hebbedingetjes’, bij mannen op auto’s, gereedschap en elektronica, schrijft onderzoekster Carien Karsten.

Dat begint plezierig, maar ons plezier slaat als snel om in ontevredenheid – elke keer op zoek naar perfecte spullen is best uitputtend. Zo’n dwang om spullen te kopen kan leiden ook tot faillissement, echtscheiding, verduistering en zelfs zelfmoordpogingen. Dus nee, zo onschuldig is het niet. En dan te bedenken dat dit voor 1 op de 20 Nederlanders geldt! De andere 19 zijn weliswaar niet ‘officieel’ verslaafd, maar zijn waarschijnlijk wél nogal gehecht aan spullen. We denken dat dingen kopen ons controle geeft, maar eigenlijk zijn we die controle volledig aan het verliezen.

Verborgen impact

En spullen maken ons leven niet alleen chaotisch; ze hebben ook de grootste negatieve invloed op het milieu. Meer nog dan vlees en vliegtuigen, ja. In de ‘impact top 10’ die Babette Porcelijn maakte voor haar boek ‘Verborgen impact’ staan spullen dan ook met stip op nummer één. Het gaat dan om gebruiksgoederen, zoals bijvoorbeeld elektronica, speelgoed, meubels, stofzuigers en papier (kleding is hierin nog niet meegerekend).

Dan gaat het niet om het gebruiken van die voorwerpen, maar echt om de productie. Je denkt misschien dat de elektriciteit die je gebruikt als je op je laptop werkt schadelijk is voor het milieu, maar think again: de productie ervan had niet alleen invloed op de opwarming van de aarde, maar er kwamen bijvoorbeeld ook giftige stoffen vrij.

Wil jij je leven ook minimaliseren? In de komende afleveringen krijg je, naast een stukje psychologie over spullen, ook een heleboel tips die jou verder helpen. Laat de detox maar beginnen!

Meer Bedrock

Dit is hoe minimalisme je kan helpen om efficiënt te werken.

Reageer op artikel:
We zijn verslaafd aan spullen (hoe is dat zo gekomen?)
Sluiten