Waarom voorlichting over seksuele diversiteit anders ingezet moet worden

Leer Pabo studenten hoe zij het onderwerp kunnen integreren als docent

Vorig jaar heeft de organisatie Jehova’s Getuigen Nederland een video verspreid waarin een moeder aan haar dochter uitlegt dat homo’s hun seksuele geaardheid kunnen veranderen en daarmee wél in het paradijs komen. Het meisje geeft aan dat ze wil dat iedereen in het paradijs komt, dus ook de twee moeders van Fenna; het meisje uit haar klas. Waarop haar moeder antwoordt: “Dat wil Jehova ook. En weet je wat, mensen kunnen veranderen”.

Wow. Nederland is toch het meest tolerante land wanneer het gaat om de LHBT (Lesbi, Homo, Bi, Transgender) cultuur? Of toch niet?

Onderzoek van het Nederlands kenniscentrum rond seksualiteit laat zien dat een op de zes biseksuele mannen en een op de vier transgenders zich schuldig voelt over zijn of haar seksuele gedrag en gevoelens. Daarnaast is het zo dat bijna 25 procent van de lesbische vrouwen en ruim 33 procent van de biseksuele vrouwen slachtoffer is geweest van seksueel geweld. Dit geldt ook voor een op de zeven homo- en bi mannen, en voor bijna 33 procent van de transgenders.

En dat is nog niet alles. Uit onderzoek van het Sociaal Cultureel Planbureau – dat gehouden werd onder 1636 jongeren – blijkt dat de helft van de homo-, lesbische en bi-jongeren wel eens suïcide gedachten heeft gehad. Dit is 20 procent hoger dan de hetero jongeren in Nederland. Van die jongeren met suïcide gedachten heeft 25 procent één of meerdere zelfmoordpogingen gedaan.

Voorlichting over seksuele diversiteit

Het ontdekken van je seksualiteit begint rond de puberteit. Een jongen ontdekt zijn seksuele geaardheid als hij gemiddeld 12,6 jaar is. Bij een meisje is dit 13,5 jaar. Maar op dat moment komen ze nog niet uit de kast. Dit gebeurt vaak pas als ze een jaar of 16 à 17 zijn. Moeten we daar dan niet veel meer op inspelen?

Ik denk van wel, en de overheid ook. Vanaf 2012 heeft de overheid het geven van voorlichtingen over seksuele diversiteit op basis-, speciale en middelbare scholen dan ook verplicht gesteld. Toch komt uit het onderzoek van het Nederlands kenniscentrum rond seksualiteit naar voren dat maar 27 procent van de kinderen tussen de negen en twaalf jaar oud voorlichting heeft gekregen over seksuele diversiteit. Dat was niet de afspraak toch?

Niemand in Nederland is verplicht om hetero te zijn

Op verschillende middelbare scholen wordt het starten van een GSA gestimuleerd. GSA staat voor Gay Straight Alliance, en is een groep die is opgericht door leerlingen en docenten die willen dat hun school veilig is voor iedereen. Of je nu homo, hetero, lesbo, bi, transgender of in dubio bent. Een GSA probeert een sfeer op school te creëren waarin iedereen zichzelf kan zijn. Dit is natuurlijk erg goed, maar we zijn er nog lang niet.

Zo’n 50 procent van alle leerlingen in Nederland zegt dat het bij hen op school vrijwel onmogelijk is om uit de kast te komen. Dat betekent dus dat als je lesbo, homo of bi bent, je net moet doen alsof je hetero bent. Dat is natuurlijk absurd. Niemand in Nederland is verplicht om hetero te zijn.

Daarom vind ik dat de aandacht en energie die wordt besteed aan voorlichting wat betreft seksuele diversiteit anders ingezet moet worden.

Effectieve methodes

In Nederland zijn er een aantal instanties die zich inzetten voor de LHBT-cultuur in onze maatschappij. COC en stichting Outway geven bijvoorbeeld op vrijwillige basis voorlichtingen op scholen. Maar mijn mening is dat het probleem te direct wordt aangepakt.

Doordat voorlichting op scholen vaak door vrijwilligers wordt gegeven kun je nooit op iedere school dezelfde kwaliteit bereiken. Ik denk daarom dat alle tijd en moeite voor initiatieven zoals voorlichtingen van het COC en stichting Outway niet ingezet moeten worden op basis- en middelbaar onderwijs, maar juist op de Pabo en de lerarenopleidingen. Zo kunnen vrijwilligers studenten leren hoe zij het onderwerp kunnen integreren als docent.

Vanuit verschillende instanties wordt er lesmateriaal aangeboden die docenten zelf kunnen toepassen. Bijvoorbeeld Het Roze Boekje, of de ‘hand in hand’ methode voor het primair onderwijs. En op de website Gayandschool.nl kunnen scholen achtergrondinformatie vinden over nieuwsartikelen, onderzoeken, informatiebestanden en diverse lesmethodes voor verschillende onderwijs niveaus.

Als docenten zelf nooit leren hoe het moet, dan zullen hun lessen over LHBT-acceptatie onder de maat blijven

Een andere methode die uitgelegd kan worden aan toekomstige docenten is The Genderbread Kit, waarbij op een leuke, speelse, interactieve en creatieve manier over diversiteit wordt gepraat. Op het moment dat je de studenten ook opleidt tot voorlichters en ze aanleert hoe ze methodes zoals The Genderbread Kit kunnen gebruiken, bereiken we veel meer scholen dan dat we het moeten doen op vrijwilligers basis. COC voorzitter Ineke zegt: “Als docenten zelf nooit leren hoe het moet, dan zullen hun lessen over LHBT-acceptatie onder de maat blijven.”

Op middelbare scholen wordt ook vaak het initiatief genomen vanuit de leerlingen zelf. Maar ik geloof dat als op basisscholen de kern van seksuele diversiteit al besproken wordt, de drempel voor middelbare scholieren ook lager zal worden. Daarnaast vraagt dit initiatief van middelbare scholieren ondersteuning van leraren. Ze moeten dan wel de kennis hebben om deze ondersteuning te kunnen bieden.

Tijd voor verandering

Ik denk dat als we preventief ervoor willen zorgen dat LHBT-jongeren zich veiliger gaan voelen, we toch echt moeten beginnen om Pabo- en docentenopleidingen in te laten zien hoe belangrijk het is om seksuele diversiteit te bespreken op school. En dat kan met behulp van alle instanties en organisaties die zich nu al inzetten voor de LHBT-jongeren.

De ouders van Fenna kunnen dan misschien niet veranderen, maar ons educatiesysteem kan dat wel.

Lieke Kuijper is 19 jaar oud en studeert Social Innovation aan de NHTV in Breda. Ze is zelf bijna vier jaar uit de kast als lesbienne en vindt het belangrijk om andere jongeren te helpen die twijfelen over hun geaardheid of gender. Daarom is ze vrijwilliger bij stichting Outway en geeft ze regelmatig voorlichtingen. Ook zet zij zich in voor het HoJokamp en andere activiteiten. Ze is voorvechter voor de hele LHBTQIA+ gemeenschap en de rechten hiervan.

Niets meer missen van Bedrock?

Like hier onze Facebook-pagina en blijf up to date. Of schrijf je in voor de Bedrock-nieuwsbrief.