De edele kunst van vallen en weer opstaan (wanneer voor je gevoel alles mis gaat)

Onthoud deze drie punten als je denkt dat alles verkeerd gaat

In de ideale wereld zou elk plan dat we bedenken een daverend succes worden en mislukken geen optie. De realiteit is vaak anders. Maar voordat je daar rouwig om wordt, bedenk dan dat falen helemaal niet zo erg hoeft te zijn (als je er maar van leert).

Wanneer dingen misgaan, is het moeilijk om te blijven relativeren. Zeker als de belangen groot zijn (denk: een eigen bedrijf oprichten) of de verwachtingen hoog. Op zulke momenten lukt het niet om het glas als halfvol te zien. Vaak foeteren we onszelf uit. Als een plan gefaald heeft, is dat maar één iemand aan te rekenen en dat is jijzelf. Bovendien lijkt bij iedereen om jou heen alles wél van een leien dakje te gaan. Herkenbaar? Onthoud dan deze drie punten. Print ze uit, hang ze boven je bed en train jezelf om na het vallen gewoon weer op te staan.

Het leven is geen wedstrijd

Wanneer je faalt terwijl iedereen om je heen lijkt te slagen, is dit een lastige om voor ogen te houden. Probeer het toch. Het succes van anderen komt hoogstwaarschijnlijk ook voort uit mislukkingen. Dat bedrijf van die ene oud-collega mag dan als een speer gaan, voor hetzelfde geld deed ze hiervoor al vier pogingen die allen mislukten.

Maar daar hoor je natuurlijk niemand over. We leven immers in een maatschappij waar succes gevierd wordt en mislukking onder het tapijt geschoven. Goed om te onthouden. We vergelijken onszelf namelijk steeds met anderen. Dat is niet erg, het zit nu eenmaal in onze natuur. Maar wanneer het vergelijken uit de hand loopt óf het jouw eigenwaarde aantast, is het tijd om aan de rem te trekken. Het leven is namelijk geen wedstrijd. Het succes van een ander heeft niks met jou te maken. En bovendien ken je nooit het hele verhaal. Om het maar even in een cliché Pinterest-quote samen te vatten: “A flower does not think of competing to the flower next to it. It just blooms.”

Zie mislukkingen als les in plaats van tekortkoming

Door te falen, leer je hoofdzaken van bijzaken te scheiden. Bovendien brengt elke mislukking je weer dichter in de buurt van succes. Dat klinkt heel erg bla-bla, maar luister voor je met je ogen begint te rollen eens naar de speech van J.K. Rowling.

Aan een groep Harvard-studenten vertelde zij dat mislukking eigenlijk haar redding was. Al op jonge leeftijd wilde ze schrijver worden, maar toch ging ze aan de slag als onderzoeker bij een non-profit organisatie. Ze werd niet vrolijk van haar werk en was er ook niet echt goed in. Lang verhaal kort: ze raakte als jonge bijstandsmoeder diep in de put. Mislukt, in de ogen van de maatschappij. Maar doordat ze ‘toch niets te verliezen had’, besloot ze wel haar dromen na te jagen. Mislukking leerde haar wat ze écht belangrijk vond. Als ze succes had gehad (of zelf gemiddeld was geweest) in haar oude baan, had ze naar eigen zeggen nooit ‘die vastberadenheid gevonden om te slagen in het enige gebied waarin ik dacht werkelijk thuis te horen’.

Wie niet waagt, wie niet wint

Hoe vaak hebben profvoetballers wel niet misgeschoten voordat een bal het doel inging? Hoeveel ideeën van topondernemer Elon Musk zijn al gesneuveld voor hij met Tesla een schot in de roos schoot? En hoe vaak ben jij gezakt voor het (oefen)theorie-examen van je rijbewijs voordat je ‘m haalde?

Oké, dat laatste is misschien alleen op mijzelf van toepassing. Maar het punt is duidelijk. De grootste successen komen voort uit de grootste fails. Wie wil uitblinken, zal risico’s moeten nemen. En het ding met risico’s is vaak: het kan vriezen en het kan dooien. Laat je daarom niet ontmoedigen als dingen misgaan, maar bedenk dat succes en mislukking vaak twee kanten van hetzelfde dubbeltje zijn. Sterker nog, die mislukking van vandaag draagt bij aan jouw succes van morgen.

Om J.K. Rowling maar weer eens aan te halen: “Je kunt onmogelijk leven zonder ergens in te falen, tenzij je zo behoedzaam leeft, dat je net zo goed niet had kunnen leven – en in dat geval faal je door nalatigheid.”

Amen, sister!

Meer Bedrock?

Als positief denken niet werk, probeer dan dit.