Emotie-eten: bestaat dat wel?

Een halve eeuw onderzoek heeft nauwelijks overtuigend bewijs geleverd ten gunste van emotie-eters

Als je moe bent of een down gevoel hebt, dan kan een reep chocola je intens gelukkig maken. En na een ruzie met je partner gaat er zo een zak chips doorheen (en op de een of andere manier nooit een zak wortelen). Herken je jezelf hierin, dan ben je een emotie-eter pur sang. Althans, dat is wat de blaadjes zeggen.

‘Ik eet om mij op mijn gemak te voelen’ en ‘als ik een conflict heb gehad, verlang ik extra naar eten’. Het zijn bestaande stellingen uit een zelftest voor emotie-eters. Hoe meer van de stellingen van toepassing zijn op jezelf, des te groter de kans dat je een emotie-eter bent. Dat beweren de makers van de test in ieder geval.

Kritiek op de emotie-eter

Vorige maand publiceerde de Volkskrant een artikel over emotie-eten. Hierin wordt gesuggereerd dat het slechts een fabeltje is. Volgens psychologen Peggy Bongers en Anita Jansen bestaat de klassieke emotionele eter (die bij neerslachtigheid meteen grijpt naar troostvoer) misschien helemaal niet. Dit concluderen ze aan de hand van een overzichtsstudie van 25 onderzoeken. Er zou nauwelijks bewijs zijn dat er echt mensen zijn die structureel hun zorgen weg eten.

In het artikel wordt gesteld dat emoties wel extreem eetgedrag kunnen uitlokken, maar dat het niet alleen gebeurt als je je rot voelt. Mensen die zichzelf een emotie-eter noemen zouden ook te veel eten als ze zich juist goed voelen. En omgekeerd komt ook wel eens voor. In laboratoriumexperimenten waarbij een verdrietige emotie werd opgewekt door middel van een droevige herinnering of film, gingen mensen níét meer eten.

Het ontstaan

Als emotie-eters niet bestaan, waarom heeft het fenomeen dan zoveel aandacht gekregen in de afgelopen jaren? De schrijver van het artikel legt uit dat de emotie-eter in de jaren ’60 ontstond, als mogelijke verklaring van obesitas. Destijds werd gedacht dat mensen met een dermate hoog gewicht hun negatieve emoties misschien niet van honger konden onderscheiden. Later begon de televisie en magazine-wereld het concept te bevestigen én te promoten. Een goede marketingtruc?

Moeilijk vast te stellen

Het probleem met het meten van emotie eten is dat het vaak om zelf invul vragenlijsten gaat. Daarnaast kun je jezelf afvragen waar de scheidingslijn ligt tussen ‘een keer grijpen naar eten wanneer je verdrietig bent’ en een emotie-eter zijn. Iedereen kan zich wel eens verliezen in eten, omdat hij zich rot voelt toch?

Bongers en Jansen zijn in ieder geval van mening dat emotioneel eten geen robuust fenomeen is, zoals de media ons laten geloven. Uitsluitend bewijs is er echter (nog) niet. Denk je dat emoties bij jou een rol in je dagelijkse eetgedrag? Misschien moet je er maar niet té veel waarde aan hechten.

Meer lezen?

Waarom emoties bepalen wat we eten.

Niets meer missen van Bedrock?

Like hier onze Facebook-pagina en blijf up to date. Of schrijf je in voor de Bedrock-nieuwsbrief.