Ik wens je een middelmatig 2018 toe (en dit is waarom)

We eisen te veel van onszelf

Jaaa! Het jaar is begonnen en ik wens jou een geweldig, bijzonder, liefdevol, amazing… nee, wacht! Dat doe ik helemaal niet. Ik wens jou iets anders toe en mezelf al helemaal. Iets dat de kans op een fijn jaar veel groter maakt: ik wens jou een heel middelmatig 2018!

Gun ik jou en mezelf geen lentebriesjes, zonnige terrassen met altijd nog een plekje vrij? Gun ik jou geen gekmakend succes waar Ed Sheeran zelfs jaloers op zou worden? Gun ik je niet minstens 355 spannende nachten, waardoor de dag erna de glimlach niet van je gezicht te rammen is? Of dat het in je carrière fantastisch zal gaan met allemaal blije collega’s die elke dag met open mond naar jouw gracieuze aanpak en uiterst swingende omgang met klanten kijken (‘alle klanten huggen met haar, hoe doet ze dat?!’) en dat je ineens een opslag krijgt waar je helemaal niet om gevraagd had?

Ja, zeker! Dat gun ik jou allemaal! Net als dat ik mezelf dat gun.

Ik eis geluk

Maar waar het bij mij zo vaak mis gaat, en misschien dat je dat herkent: ik eis dit allemaal van het leven. Ik eis geluk. Ik eis succes. Zeker als ik er hard voor gewerkt heb, voorál dan. Ik betrap mezelf vaak op een soort magisch denken: als ik nu maar zo en zo doe, dan komt dat onwaarschijnlijke succes zeker. En daar wringt de schoen.

Het afgelopen jaar schreef ik veel over het boek van Mark Manson, De Edele Kunst van Not Giving A F*ck. De kern van het boek van Mark Manson: we zijn totaal in de war over wat succes betekent omdat we de hele dag worden doodgegooid met de allergrootste successen, de onwaarschijnlijke vlucht van carrières met een publiek van 80.000 man in Wembley en filmpjes die miljoenen keer bekeken worden op YouTube.

En die onvoorstelbaar grote successen zijn ook van mannen en vrouwen en jongens en meiden die onze buurvrouw of buurman kunnen zijn. Met andere woorden: als zij het kunnen, dan kan ik het misschien ook wel. Dan heb ik er ook recht op. Dan zou ik het moeten kunnen, en als dit niet zo is, ben ik een totale loser! Die onwaarschijnlijke successen zijn de norm geworden. Bij alles minder dan dat, ben je helemaal mislukt. En dat is verschrikkelijk. Het klinkt nu absurd, maar we zijn er massaal van overtuigd.

Kleine kans

Die successen zijn 0,1% van de toplaag,en de kans dat jij die bereikt, is heel erg klein. De kans dat je middelmatig zal zijn, is heel erg groot in het leven. Dat je gewoon op maandag je eigen aardappeltjes aan het bakken bent, om daarna het succes van anderen te bewonderen bij De Wereld Draait Door op de bank die opengekrabd is door de katten. En dat is oké.

Ik las dit boek het afgelopen jaar en ik vond het fantastisch, maar toen ik het op Tweede Kerstdag in mijn eentje thuis zat, besefte ik pas hoe relevant dit ook voor mij is: ik was alweer van plan om mijzelf een moordend hoge verwachting op te leggen. Ik was alweer bezig met ideeën voor cabaret en een paar andere plannen. Als ik nu nog maar eens éxtra mijn best zou doen, zou ik dan misschien wel groots doorbreken. Ik voelde de zenuwen al rond mijn borst. Want als dat niet lukte, was ik mislukt. Total failure. Klinkt verdomd ontspannen, toch? Dat wordt echt lekker genieten in 2018!

Dit vind je misschien ook leuk: Het allerbeste goede voornemen: zo zorg je voor meer zelfliefde in 2018.

We maken onszelf gek

Weet je hoeveel jonge gasten Ed Sheeran proberen te worden? Zouden het er een miljoen zijn in Europa? Hoeveel worden het er ook echt? En geldt dat ook voor het beklimmen van het podium van de Kleine Komedie? Dat zijn er zeker geen miljoen, maar je snapt wat ik bedoel. En ben ik meteen mislukt als dat niet gelukt is? Zo voelt het wel vaak. Dan heb ik toch niet genoeg gewerkt en dan heb ik toch mezelf niet kwetsbaar opgesteld, want dat zou ook nog weleens een sleutel kunnen zijn. Allemaal gelul natuurlijk. We maken onszelf helemaal gek.

Ook door het toffe boek van Elizabeth Gilbert, Big Magic, ben ik de weg van relativeren verder opgewandeld. En dat is hard nodig. Deels stimuleert dit boek over creatief leven mij om gewoon heel trouwhartig elke dag te werken aan die dingen die ik wil neerzetten: fijne, verrassende, lieve, rake en soms irritante verhalen. Daar was ik al mee begonnen: iPhone aan de andere kant van de woning en in de ochtend drie uur werken aan teksten, columns, conferences. Elke dag. Trouwhartig. Hartstikke alleen.

Het mag leuk zijn

Ook wrijft Elizabeth mij in dat ik niet moet gaan eisen van de wereld dat mijn werk groots en massaal gewaardeerd zal worden. Schrijf en maak gewoon omdat je dat leuk vindt. Creativiteit mag gewoon leuk zijn, zo zegt Gilbert.

Daarnaast schrijft ze – en daar spreekt zij dezelfde taal als Mark Manson – over dat het allemaal geen fuck uitmaakt, omdat mensen toch niet echt met je bezig zijn. Dat is waar, toch? Mensen zijn met name met zichzelf bezig. Als ik nu een cabaretshow schrijf die iedereen totaal ruk vindt, nou en? Word ik dan gestenigd? Als ik het gedaan heb met mijn hart en ziel, met de tong uit mijn mond, met lekkere schrijfochtenden, de wereld draait toch gewoon door? En als ik een geweldig stuk schrijf en iedereen klapt, draait de wereld een uurtje later ook gewoon weer door. Die relativering, dat mensen niet echt met je bezig zijn, geeft mij de vrijheid om mijn zalige best te doen om te maken wat ik wil en dan wel te kijken wat er gebeurt.

Een middelmatig jaar

Ik wens jou een middelmatig 2018 toe. Het zou prachtig zijn als je je hart volgt. Dat je jezelf dat gunt. Dat je als je dat nog niet gedaan hebt, even gaat zitten, met pen en papier en even opschrijft: wat zou ik graag willen? En het is ook tof om te zoeken naar hoe je dat dan gaat regelen. En dat je bij een tegenslag denkt: ‘logisch, een tegenslag, maakt het uit, what the fuck. Even kijken hoe we die gaan tackelen.’ Vanuit het gekke idee dat het allemaal heel belangrijk is en tegelijkertijd ook weer niet.

Ik gun je dat je niet te snel opgeeft. Sterker: dat je helemaal niet opgeeft. Geen mens interesseert zich voor jou, niemand maakt het een ruk uit wat je doet en vanuit die ruimte kun je er misschien wel iets prachtigs van maken.

Johan Stevens speelt een cabaretshow, is de host van een teambuildingsessie en schrijft columns. Download op zijn site gratis het e-boekje Feel The Fear And Do It Anyway.