Koffie is niet het antwoord op te weinig slaap (eerder het tegenovergestelde)

Je wordt er zelfs moeier van

Een kopje om wakker te worden, nog één omdat het zo lekker is, een kopje om wakker te blijven, en vooruit, ook nog één met wat extra vanillesiroop. Nederlanders zijn kampioen koffiedrinken, volgens onderzoek van Quartz. Waar wij gemiddeld 2,4 kopjes per persoon per dag drinken, ligt dat gemiddelde in de rest van de wereld veel lager.

In een aantal Europese landen drinken ze tussen de één en twee kopjes, maar er zijn ook veel landen die daar nog niet eens aan komen. Zelfs de Verenigde Staten, ‘de uitvinders van Starbucks’, hebben een gemiddelde van slechts 0,9 kopjes per dag. En natuurlijk, wij zijn heel blij met onze enorme hoeveelheden koffie, maar er zijn niet alleen maar voordelen. Zo bestaat er een verband tussen hoeveel je slaapt en de werking van koffie – en dat verband is niet per se positief.

Elke nacht iets erger

De werking van koffie verandert vooral als je te weinig nachtrust neemt. ‘Sleep debt’ (‘slaapschuld’) is het opgestapelde effect van meerdere nachten te kort slapen. ‘Elke nacht dat je te weinig slaapt, bouw je een grotere sleep debt op. Dezelfde hoeveelheid cafeïne is dan niet langer effectief’, zegt onderzoeker Tracy Doty.

Voor de studie onderzocht haar team 48 volwassenen. In de eerste week, een ‘vakantieweek’, sliepen ze allemaal tien uur per nacht. In de week daarop, een ‘werkweek’, werd dat aantal per nacht gehalveerd. Twee keer per dag kregen de deelnemers eenzelfde hoeveelheid cafeïne toegediend als in twee kopjes koffie zit – of een placebo-variant. En toen was het afwachten of hun reactietijd, moeheid en humeur zouden veranderen.

Drie nachten is geen scheepsrecht

Aan het begin van de week waren de deelnemers die de echte cafeïne kregen inderdaad energieker en opgewekter, maar de resultaten van het onderzoek wijzen uit dat cafeïne zijn opwekkende werking al na drie nachten van slecht slapen verliest. Sterker nog, na die drie nachten waren ‘koffiedrinkers’ zelfs moeier dan degenen in de controlegroep.

De werking komt wel weer terug als je meer koffie gaat drinken, maar dan kom je terecht in een soort vicieuze cirkel. Hoe meer cafeïne je drinkt, hoe slechter je slaapt; hoe slechter je slaapt, hoe meer cafeïne je nodig hebt. Dus een lekker kopje koffie om je slaapgebrek goed te maken? Misschien moet je de volgende keer toch gewoon eerder naar bed gaan.

Meer Bedrock

IJskoffie heeft niet hetzelfde effect als een normale koffie (en dit is waarom).