‘Vrouwen kunnen geen marathon lopen’: een kleine geschiedenis van de marathonvrouw

Vrouwen mochten niet altijd meedoen

Op zondag 14 augustus staat de Nederlandse Andrea Deelstra aan de start van de Olympische marathon. Dat er dit jaar ook vrouwen strijden op het marathon-parcours in Rio zal niemand verbazen. Toch is deze afstand pas in 1972 officieel toegevoegd aan het repertoire van de vrouwelijke atleet. Daarvoor was anderhalve mijl (oftewel 2.4 kilometer) de max.

De marathon zou met zijn 42 kilometer veel te ver zijn voor een ‘fragiele vrouw’. Hoe het veranderde, dat lees je in deze kleine geschiedenis van de marathonvrouw.

De uitspraak over de zogenaamde ‘fragiele vrouw’ kwam notabene van een hardloopcoach die ook vrouwen onder zich had. Kathrine Switzer was een van hen, maar zij liet zich godzijdank niet beïnvloeden door de demotiverende uitspraken van haar trainer. Toen ze twintig was schreef ze zich alsnog in voor de Boston Marathon. Ze gebruikte daarvoor de naam waarmee ze ook altijd haar werk voor de universiteit ondertekende: K. V. Switzer. Het was niet haar bedoeling haar geslacht te verbloemen, maar door alleen haar voorletters in te vullen werd het een genderneutrale naam en werd haar aanmelding er dus niet uitgevist door de organisatie.

Tijdens de race verborg ze haar vrouwelijkheid niet. Met een haarbandje in, maar verder losse, wapperende haren ging ze samen met haar vriend van start. Rond de zeven kilometer ontdekte de organisatie tot groot ongenoegen dat er een vrouw meeliep. Een van de race officials besloot het probleem zelf uit de weg te werken. Hij rent het parcours op en probeert Kathrine er vanaf te trekken terwijl hij iets in de richting van ‘Get the hell out of my race’ naar haar schreeuwt. Kathrines vriend beukt de man opzij en ze weet uiteindelijk te finishen in een tijd van vier uur en twintig minuten.

Wat ze dan nog niet weet is dat er een uur eerder al een andere vrouw is gefinisht: Roberta Gibb. Roberta stond niet ingeschreven voor de wedstrijd en liep dus illegaal mee. Dit omdat ze het jaar daarvoor een poging had gedaan om legaal mee te doen, maar een afwijzing thuisgestuurd kreeg waarin stond dat vrouwen psychisch niet in staat zouden zijn een afstand als de marathon te lopen. Dit terwijl ze al jaren trainde en op sommige dagen zelfs 60 kilometer liep.

‘Als het niet officieel mag, dan maar stiekem’, dacht ze en dus trok ze een broek van haar broer aan, liet ze zich naar de start brengen door haar moeder en ging in een grote trui met capuchon in de bosjes zitten wachten op het startschot. Toen de helft van de mannen voorbij was sprong ze ertussen. Tijdens het jaar van Kathrine deed ze dat dus weer en liep ze er ook nog eens een groot deel van de mannen uit.

Vijf jaar na Kathrine en Roberta werd de afstand eindelijk officieel toegevoegd aan het vrouwelijk repertoire en momenteel staat het wereldrecord op naam van de Engelse Paula Radcliffe met een tijd van 2:15.25. Twee uur sneller dan Kathrine en maar twaalf minuten langzamer dan de snelste man terwijl die al sinds 490 v.Chr. de tijd hebben gehad om te oefenen. Dat belooft wat.

Meer lezen

Zo maak je je hoofd leeg tijdens het hardlopen.

Niets meer missen van Bedrock?

Like hier onze Facebook-pagina en blijf up to date. Of schrijf je in voor de Bedrock-nieuwsbrief.