Waarom willen we altijd meer en is het nooit goed genoeg?

Pssst… Iedereen is stiekem ook jaloers op jou

Wat zullen ze wel niet denken? Om je heen heeft iedereen opeens een huis gekocht, en ze nemen állemaal drie maanden sabbatical op Bali, oh en iedereen is ook zwanger én start een eigen bedrijf. En jij? Jij zit weer eens in je joggingbroek je leven te vergooien. Op de bank. Met Netflix. De paniek slaat toe: iedereen heeft het beter voor elkaar dan jij! Rustig maar, Rupsje Nooitgenoeg. Je bent niet de enige. ‘Niet goed genoeg zijn’ is een ding van onze generatie en iedereen heeft er last van.

Wie een relatie heeft, wil stiekem soms best nog eens single zijn. Maar als je alleen bent, Tinder je je rot op zoek naar je ideale wederhelft. Wie een vaste baan heeft, barst van de ideeën om voor zichzelf te beginnen. En mensen die ZZP’en willen misschien tóch een vaste baan om een huis te kunnen kopen. Generatie Y – geboren tussen eind jaren ’70 en midden jaren ’90 – is zoekende naar het perfecte plaatje. Gaan voor het hoogst haalbare. Dromen is natuurlijk niet verkeerd, maar veel Generatie Y’ers worden daar juist óngelukkig van omdat ze leven met de continue overtuiging dat ze het niet goed genoeg doen.

Psychologe Charlotte legt uit: ‘Deze generatie is opgegroeid met het idee dat alles kan en mogelijk is. Financieel ging het decennialang goed. We konden allemaal studeren, op reis en worden wat we wilden.’ Dat geeft een enorme keuzestress. Want wat kies je dan uit al die duizenden opties? En als je dan een keuze gemaakt hebt, hoe weet je dan of dat de juiste was? Bovendien kwamen we opeens in een recessie, overal werd bezuinigd. De banen liggen niet meer voor het oprapen bijvoorbeeld.
‘Loop je dan, met je masterdiploma. Gevolg is dat jonge mensen keihard werken om zich te kunnen onderscheiden van anderen, het gevoel hebben dat ze er anders niet komen. Goed voorbeeld zijn de werkervaringsplekken waar iedereen voor wil gaan. Dan maar onbetaald aan de slag en daarnaast een bijbaantje om je huur te kunnen betalen, maar dan ben je wel ergens binnen en maak je misschien toch kans op die mooie baan.’

Ook een gefilterd beeld van de realiteit speelt mee. De mensen die in hun uppie op Bali zitten posten misschien heerlijke selfies op witte stranden, maar hadden ze niet liever gewild dat iemand die foto gemaakt had? En die jonge moeder die zo’n prachtig kindje heeft dat ze haar Facebook-wall volgooit met foto’s…snakt zij niet naar een avondje stappen met haar vriendinnen? Charlotte: ‘Door de komst van social media vergelijken we onszelf meer met anderen dan ooit. Het lijkt alsof iedereen het beter doet, want iedereen zet alleen de goede dingen op Facebook of Instagram. Liefst met een mooi filtertje eroverheen. Dat versterkt het gevoel te moeten presteren.’

Kies voor authenticiteit, laat je angst voor wat anderen vinden los

Laat gaan wie je denkt te moeten zijn

Onderzoekshoogleraar Brené Brown (bekend van de TedTalk: De kracht van kwetsbaarheid) dook in de materie en schreef er het boek ‘De moed van imperfectie’ over. Een zelfonderzoek naar de vragen die jij jezelf ook elke dag – onbewust – stelt: doe ik het wel goed? Ben ik dit wel waard? Wat zullen ze wel niet denken? Een fijn, luchtig, niet-zweverig boek over omarmen wie je bent en laten gaan wie je denkt te moeten zijn. Aan de hand van tien stellingen leert Brené je hoe je ‘bezield’ leeft, vanuit het gevoel dat je de moeite waard bent. Ze beschrijft haar reis van ‘Wat zullen ze wel niet denken?’ naar ‘Ik ben goed genoeg.’ Stap 1: ‘Kies voor authenticiteit, laat je angst voor wat anderen vinden los’. Dat klinkt makkelijker gezegd dan gedaan, maar lezen van het boek is een verademing voor iedereen die de druk voelt om meer uit het leven te moeten halen.

Al onze onzekerheden komen uiteindelijk neer op de diepgewortelde overtuiging: ‘Ik ben niet goed genoeg’. We voelen allemaal de behoefte om deel uit te maken van een groter geheel. We willen er zó graag bij horen – ook als je er niet bij wil horen – en daar werken we keihard voor. Door ons aan te passen, torenhoge verwachtingen te hebben van onszelf en te streven naar goedkeuring van onze omgeving. En in plaats van dat dat je helpt, staat het je vooral in de weg. Door zo hard te rennen, vergeet je helemaal te kijken naar wat je wél hebt. Naar waar je kracht ligt, naar waar je écht blij van wordt en naar wat jou onderscheidt.

Je bent zó perfect, lief Rupsje Nooitgenoeg. Je kan het niet verkeerd doen. Je bent helemaal goed zoals je bent, ook als je het niet perfect doet. Júist als je het niet perfect doet. Dat maakt je zo leuk, en daarom ben jij zo inspirerend voor mensen om je heen. Want pssst… Iedereen is stiekem ook jaloers op jou.

Klaar om te laten gaan wie je denkt te moeten zijn? Lees Brené Brown – De moed van imperfectie.