Oeps! Mijn koopverslaving is nóg erger dan gedacht – Bedrock
#psychology - Nina Pierson

Oeps! Mijn koopverslaving is nóg erger dan gedacht

"Deze challenge vraagt om focus en doorzettingsvermogen."

Halverwege m’n challenge staat daar opeens op het aanrecht een glanzende, nieuwe Nespresso recycle container. “Hoe komen we daar ineens aan?” vraagt mijn man vertwijfeld. Tegelijk valt bij mij het kwartje: sh*t, m’n challenge!

cut-out_1
sandy van helden

Bij het aanschaffen van nieuwe koffie-cupjes (dat mag wel, want hoort bij de dagelijkse boodschappen) lag daar onverwachts verleiding op de loer. In de vorm van een aluminium container om gebruikte cupjes in te bewaren. Het was een bevestiging van mijn verwachtingen; een groot deel van mijn aankopen voltrekt zich op de automatische piloot, in een vlaag van koop-enthousiasme, zónder na te denken of ik het daadwerkelijk nodig heb. Een soort van quick fix om een emotional high te bereiken, denk ik.

De container is inmiddels netjes retour en we verzamelen de cupjes nu in een plastic boterhamzakje. Maar het incident zette me op scherp. Het vraagt focus en doorzettingsvermogen als ik deze 40 dagen verder zonder kleerscheuren wil afronden: the game is on!

Op de hoogte blijven van Bedrock-nieuws? Schrijf je in voor onze Bedrock-sparks!

Valsspelen?

Nu ik cold turkey gestopt ben, merk ik pas hoe doorspekt mijn denkpatroon is met kopen. Het valt me op dat ik tijdens een fietstocht van huis naar werk wel vijf keer kan denken: ‘Oh, dát moet ik nog hebben.’ ‘Ah, die trui wil ik.’ ‘Oh ja, het wordt weer winter dus doe mij maar die nieuwe jas in de etalage van GeitenWollenWinkel.’ Een gat in ons hoeslaken? ‘Die moet worden vervangen door een ecologische variant met leuk etnisch printje’. Ella slaapt niet goed? ‘Tijd voor een warmere pyjama’. Ik laat geen moment onbenut om met een ‘goed excuus’ iets te kunnen kopen. Nu ik daar geen gehoor meer aan geef, is er een bewustwordingsproces in gang gezet en dat is best wel confronterend…

De 80-20 regel

Op aanraden van mental coach Manon Sikkel houd ik bovendien bij wat ik zou kopen als ik deze challenge nu niet had gedaan. En dat werkt! Turend naar de lijst voel ik me een soort consumptiemonster met een nooit te stillen honger.

Ik was in eerste instantie bang dat het een soort boodschappenlijst zou worden voor als de challenge voorbij is, maar nu ik erop reflecteer wil ik de volgende hypothese opstellen: van alle producten op de lijst blijft slechts 20% over dat ik daadwerkelijk nodig heb of nog steeds wil hebben. 80% is sh*t die ik alleen maar zou kopen om mijn verslaving te stillen. De bekende 80-20 regel uit dieetland is hoogstwaarschijnlijk ook van toepassing op het consumeren van producten.

Good things always come in pairs

Net nu ik druk bezig was mijn kooppatroon te doorbreken, kwam er ineens nóg challenge om de hoek kijken. Door een ongelukkige val brak het scherm van mijn telefoon in duizend stukken. En omdat ik natuurlijk geen nieuw scherm mag kopen, stuurde ik mijn kapotte soulmate naar de verzekeringsmaatschappij die er vervolgens doodleuk tien dagen over deed om me te kunnen vertellen dat ik níet verzekerd was. Stiekem bleek dit een geluk bij een ongeluk.

Mijn telefoon is namelijk een grote boosdoener in mijn koopverslaving en die verleiding werd nu geëlimineerd. Geen snelle online check voordat ik ging slapen, geen Bol.com-winkelmandje vullen tijdens het ontbijt. Een win-winsituatie aangezien door deze digitale detox de drempel werd verhoogd iets te kopen én ik daarnaast zeeën van tijd over had voor dingen die ik al lange tijd wilde oppakken.

cut-out_2
sandy van helden

Intrinsieke vs. extrinsieke doelen

Nu het proces van bewustwording in gang is gezet, is het tijd om wat dieper in de mogelijke oorzaak van het probleem te duiken. Onze generatie is opgegroeid met de verheerlijking van consumeren: the more, the better. Kan het zo zijn dat ik me, net als velen van mijn generatie, te veel heb laten leiden door het najagen van extrinsieke doelen?

Volgens onderzoek van San Diego State University zijn we tegenwoordig veel meer gericht op extrinsieke doelen, zoals materiële zaken, dan op intrinsieke doelen, zoals zingeving en persoonlijke ontwikkeling. Een hoog inkomen staat bij de huidige generatie hoger op het verlanglijstje dan het verkrijgen van bevoegdheden of het hebben van een zinvolle levensfilosofie. En hoewel ik voor mijn gevoel al lang bezig ben met het najagen van intrinsieke doelen, heeft het consumptiemonster zich toch stevig in mij weten te nestelen en verbind ik blijkbaar mijn gevoel van eigenwaarde aan de spullen die ik heb, het huis waarin ik woon en de kleren die ik draag.

Mijn doel voor de laatste weken van mijn challenge is daarom mijn focus te verschuiven naar intrinsieke doelen. Het niet meer kopen van spullen zorgt bijna automatisch voor zo’n shift. De tijd en ruimte die het me bespaart om niet meer bezig te zijn met het kopen van sh*t, kan ik stoppen in ervaringen waar ik écht waarde aan hecht.

Vergeet niet Bedrock’s Facebook-pagina te liken, zodat je nooit meer iets mist.

De grotere gevolgen als motivator

Overigens heb ik tot nu toe met name stilgestaan bij de gevolgen die mijn koopverslaving op mezelf en mijn directe omgeving heeft. Psychische afhankelijkheid, keuzestress, afleidingstactieken voor negatieve emoties en een dief van m’n eigen portemonnee. Maar dit alles is vaak makkelijk te ontkennen als ik weer de drang voel opkomen een aanschaf te doen.

Wat me nu goed helpt, is me te realiseren welke impact mijn koopverslaving heeft op de maatschappij en het milieu. Een kleine greep uit het scala gevolgen: in Nederland alleen al gooien we jaarlijks meer dan 200 miljoen kilo aan textiel weg. In Bangladesh wordt een minimumloon uitgekeerd van 50,32 euro terwijl een minimaal leefbaar loon daar op 111 euro per maand ligt. Tussen Hawaï en San Francisco bevindt zich een plastic soep met een omvang van 34 keer de oppervlakte van Nederland. De soep bevat 44 miljoen kilo plastic en door de degradatie tot kleine deeltjes verandert ál het zeewater wereldwijd langzaam in plastic soep. Dieren zien plastic afval voor voedsel aan en hiermee dringt het onze voedselketen binnen. Behoorlijk ernstig.

Ik realiseer me steeds meer dat ik liever mijn ogen open voor deze confronterende waarheid, dan dat ik doe alsof m’n neus bloedt als ik weer met de grootste verzameldrift mijn winkelmandje vul met onnodige producten…

In het laatste deel uit deze serie zal ik het resultaat, conclusies en bevindingen delen van 40 dagen niks kopen. Wat heb ik bespaard, welke invloed heeft het op me gehad en hoe ziet mijn toekomst van consumeren eruit?

Ook een challenge doen? Deel het met ons via info@bedrock.nl. Wie weet kunnen we je stuk publiceren!

Meer lezen?

Waarom ik 40 dagen niks meer mag kopen.

Niets meer missen van Bedrock?

Like hier onze Facebook-pagina en blijf up to date. Of schrijf je in voor de Bedrock-nieuwsbrief.

Meer van dit soort artikelen op je wall?
Like Bedrock!

Meer Bedrock

5 dingen die ik leerde toen ik 40 dagen niks mocht kopen

Waarom we continu zoeken naar afleiding (en hoe je dit patroon doorbreekt)

Ik dronk 40 dagen geen alcohol en uh… tja…

Een mooie missie: zo word je het eerlijkste modelabel ter wereld

Hoe belangrijk is geld? (en maakt het nou wel of niet gelukkig)

Ik probeerde een ‘no coffee challenge’ en ben een slappe, maar blije loser

Hoe we allemaal (letterlijk) ziek en ongelukkig worden door digitalisering

Slaap je ook slechter als je alcohol gedronken hebt? Dit is de reden