Het placebo-effect van spirituele goeroe’s (waarom het belangrijk is om zélf te blijven nadenken) – Bedrock
#spirituality - Tanja Terstappen

Het placebo-effect van spirituele goeroe’s (waarom het belangrijk is om zélf te blijven nadenken)

Niemand is spiritueler dan jij en jij bent niet spiritueler dan een ander

Mario Tama

We kunnen veel leren van wijze oude mannen die jaren op een bergtop doorbrachten, het Sanskrit bestudeerden en oude geschriften uit hun hoofd kennen. Het is lekker als iemand je vertelt hoe je inner peace vindt en hoe je met de juiste oefeningen een gelukkig mens wordt. Maar belangrijk is wel om zelf na te blijven denken en niet alleen maar klakkeloos te volgen wat een Swami je vertelt.

Er is niemand spiritueler dan jij en jij bent niet spiritueler dan iemand anders. Iedereen bewandelt hetzelfde pad op zoek naar geluk. De één is er alleen wat langer en meer gedreven mee bezig dan de ander. Boeddhistische monniken die jaren van hun leven, uren per dag besteden aan zelfonderzoek, zijn er uiteraard meer geleerd in dan jij, maar dat maakt ze niet beter en dat betekent ook niet dat zij de waarheid in pacht hebben.

Het is wel heel prettig om iemand te vinden die je de fijne kneepjes van het vak kan leren. Je te informeren met kennis van een geleerde, boeken te lezen van mensen die meer ervaren zijn, of inspiratie te halen uit iemands verhalen. Maar of het nu gaat om yoga, meditatie of de zoektocht naar een gelukkig leven, het is altijd iets dat jij doet en dat voor jou goed moet voelen. Er bestaan spirituele leiders en yogaleraren die het niet zo nauw nemen met hun eigen leer, die zich eigenlijk iets teveel door hun ego laten leiden en bevestiging zoeken van hun expertise, schrijft MindBodyGreen.

Baba Ramdev

De meest populaire yogaleraraar van India is zo’n figuur waar je je vraagtekens bij zou kunnen zetten. Baba Ramdev heeft een gevolg van miljoenen mensen die zijn oefeningen doen, zijn televisiezender bekijken en zijn sessies bijwonen. En daarnaast leidt de goeroe het miljardenbedrijf Patanjali Ayurved, dat met verzorgingsproducten een enorm marktaandeel van Colgate-Palmolive inpikte op de Indiase markt. Hij presenteert zijn volgers Ayurvedische medicijnen gemaakt van kruiden die op zijn eigen landgoed groeien en voedingswaren die ‘spiritueel verantwoord’ zijn én meer dan de helft goedkoper dan ‘normale’ medicijnen en producten. Met miljoenen aanhangers gaat zijn goed door het dak, uiteraard. In tien jaar tijd groeide het bedrijf van een kleine apotheek tot een onderneming die de strijd aangaat met multinationals. En hij is nog niet klaar, want Patanjali Ayurved gaat 10 miljard Indiase roepie investeren in de online markt.

Een slimme zakenman, die in principe niets verkeerd doet. Baba Ramdev zegt zelfs dat het niet zijn bedoeling was zo rijk te worden, dat hij (zoals het een yogi betaamt) nog steeds op de grond slaapt, zonder airco, geen aandelen heeft in het bedrijf en ook geen gewiekste marketingstrategieën volgt. Maar aan de andere kant verkondigt hij bijvoorbeeld ook dat homoseksualiteit een ziekte is die door meditatie kan worden genezen, is hij behoorlijk anti-westers en wilde hij ooit een leger oprichten om de Indiase regering eens flink aan te pakken. Hij vond dat corrupte ministers de doodstraf verdienden en hij zou hun lichamen mummificeren en ophangen. Een steenrijke yogaleraar die een leger opricht en mensen dood wenst? Klinkt niet per se zen.

Kumaré

Dat we niet alles van een goeroe als waarheid moeten aannemen, wilde Vikram Gandhi ons in 2012 duidelijk maken met zijn documentaire ‘Kumaré’. Hij verbaasde zich over het gemak waarmee mensen een spirituele leraar volgen. Bij wijze van experiment besloot hij zichzelf om te toveren tot goeroe. Hij liet z’n baard staan, trok een rood gewaad aan, begon te praten met het accent van zijn Indiase oma en noemde zich ‘Kumaré’. In het Amerikaanse Phoenix organiseerde hij klasjes en bijeenkomsten met zelfbedachte rituelen en oefeningen.

Mensen slikten de lessen die hij verkondigde als zoete koek en al snel had hij een enorm gevolg. Hij opende zelfs een tijdelijke ashram. Hij werd een inspiratie voor veel mensen. Mensen leerden van hem, bereikten door zijn lessen hogere levels van zelfinzicht en dat gaf hen hoop. Kumaré had een positief effect op zijn volgers. Maar op het moment dat mensen naar hem toe kwamen met grote levensvragen, ging er iets knagen. Het feit dat Kumaré zo’n succes had, zette Vikram aan het denken. Opeens was hij daadwerkelijk een goeroe met een boodschap geworden. Zelfs als hij letterlijk zei dat het allemaal show was, haalden zijn leerlingen daar een les uit.

Zijn experiment werd uiteindelijk de les die hij verkondigde: ‘wantrouw alle goeroes, en vind de goeroe in jezelf’. Best een mooie boodschap, waar zijn gevolg veel energie en positiviteit uit haalde. Zelfs als hij zijn ware identiteit uiteindelijk onthult, vinden de meeste van zijn volgers dat inspirerend. Iemand zegt: ‘Bedankt, grote meester! Dit is de ultieme uitkomst van je leer’. De vraag die Vikram zich uiteindelijk stelt, is: maakt het eigenlijk uit of de goeroe ‘echt’ is?

En dat is een goede vraag. Misschien heeft het hebben van een goeroe wel hetzelfde effect als een placebo-medicijn. Dat kan genezen als mensen erin willen geloven. Of dat erg is, bepaalt ieder voor zich. Misschien moet de conclusie wel zijn dat we vooral naar onszelf moeten luisteren. Onze eigen stem vinden. Inner peace. Volgen wat goed voelt en vertrouwen op ons eigen kunnen. Precies de boodschap die veel goeroe’s en spirituele leraren zo prachtig weten te verwoorden, de les waarvoor we hun boeken lezen en hun lezingen bezoeken. Maar misschien hebben we die inspiratie juist wel nodig om de kracht in onszelf te kunnen vinden.

Niets meer missen van Bedrock?

Like hier onze Facebook-pagina en blijf up to date. Of schrijf je in voor de Bedrock-nieuwsbrief.

Meer van dit soort artikelen op je wall?
Like Bedrock!

Meer Bedrock

Gespot door de redactie: een healthy brunch en een magische running experience

Smak, slik, slurp. Hoe eet- en drinkgeluiden mensen ziek van woede maken

Kinderen eten 24 klontjes suiker per dag, en het is tijd dat wij ons (en zij zich) daar bewust van worden

Liefde kent geen grenzen. Humberto Tan over de bijzondere film ‘Tanna’

Bloedstollend spannend! Eric Corton raadt de documentaire ‘Het Nieuwe Rijksmuseum’ aan

5 documentaires die je zullen inspireren, ontroeren of wakker schudden

Gespot door de redactie: de must-see documentaire Before the Flood, een eerlijk merk en een mooi boek over planten